Vấn Đề Cho Mượn Sách Báo

 

 Thư của em Ng. :

... Em có một cô bạn thân, em và bạn em rất thích đọc Thiếu Nhi, tụi em mua báo Thiếu Nhi từ số 20 đến bây giờ. Bạn em nó nói với em, nó hết tiền nên nó thường mượn Thiếu Nhi của em để xem cả ba tuần nay. Nhưng mỗi lần nó mượn về nhà là cả một hai tuần mới đem trả lại mà báo sạch thì em không nói gì, khi đem trả báo cho em thì quyển Thiếu Nhi rất là dơ nên bây giờ em không muốn cho nó mượn nữa. Như thế nó có giận em không hở chị? Nếu em không cho nó mượn thì em phải nói thế nào? Theo em biết thì bạn em không có tiền thật chứ không phải nó nói dối em, nếu em không cho nó mượn thì cũng tội, mà cho nó mượn thì nó làm dơ cả cuốn Thiếu Nhi. Em thì luôn luôn giữ sạch. Chị làm ơn chị giúp em chị nhé! Em rất cám ơn chị.

Trả lời: Hai tuần trước khi hai em quen biết với Thiếu Nhi, chị có viết một bài về vấn đề "mượn và cho mượn", đăng nơi mục V. H. số 18. Kết thúc bài đó, chị kể vắn tắt một câu chuyện thương tâm xẩy đến cho một người đàn bà rất lương thiện, đã khiến bà ta phải sống 10 năm trời cực nhọc mà đáng lẽ nếu không mượn một món đồ của bạn, bà đã được sống 10 năm nhàn nhã vui hưởng thời thanh xuân. Đó là truyện ngắn "Chiếc vòng kim cương" của Guy de Maupassant in trong cuốn "20 truyện tuyệt tác" loại sách song ngữ của nhà xuất bản Ziên Hồng. Truyện rất sâu sắc, dù bất cứ trình độ thưởng ngoạn nào mà đọc cũng tìm thấy một khía cạnh hay, thấm thía, về cái kiếp người. Các em rất nên đọc.

Trong trường hợp em, chị đề nghị với em ba giải pháp:

1) Em yêu cầu bạn đọc ngay tại nhà em. Như thế, bạn không thể vứt bỏ lăn lóc được.

2) Em đọc trước cho hết cuốn Thiếu Nhi rồi hãy cho mượn. Trước khi đưa, em lấy giấy bao bìa lại, tuy hơi mất công và rắc rối nhưng bạn cũng phải thông cảm rằng lỗi tại bạn không cẩn thận nên em mới phải kỹ càng như vậy.

3) Nếu em quá yêu bạn, không muốn bạn buồn, thì em tặng luôn bạn số báo nào em đã đọc xong, với điều kiện xin bạn giữ gìn cẩn thận để thỉnh thoảng cả 2 em cùng coi lại cho vui. Em phải làm sao cho đừng vì vấn đề tờ báo mà tình bạn bị sứt mẻ em nhé!

Chị ĐỖ PHƯƠNG KHANH     

(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 52, ra ngày 20-8-1972)

 

Nắng Thu

 

 

 

 

 

 

 

 

Ngày bắt đầu qua một đêm mát lạnh 

Khi mặt trời chưa ra khỏi sương mù

Nghe đâu đây nhè nhẹ tiếng gió thu

Và tiếng hót của chim  khung trời cũ

Cây thiếu nước cả khu vườn ủ rũ

Nắng gắt gay khô ráo suốt mùa hè

Những hoa xinh trong bóng mát chở che

Nhắn nhủ thầm khi nắng dịu hơn trước:

"Hãy đem tưới những bông hoa  bằng  nước

Hãy mỉm cười cho áo lụa tung bay

Hãy hăng say cho nhộn nhịp cả  ngày

Hãy đi lại  con đường bừng sức sống! "

Mùa thu vàng đem thần tiên ước mộng

Trong hoang vu của một cõi  trăm năm

Yêu đời đi lòng mở hội trăng rằm

Cho  thế gian bớt u sầu giá lạnh

Và hãy nhớ yêu thương người bên cạnh

Và hãy tìm nơi than khóc khổ đau

Nắng mùa thu trong  ánh mắt  trao nhau

Để luôn có trong đời  niềm an ủi.

                                                                      Nhã Uyên

Mất Cặp

 

Tăng nện mạnh gót "Săng đan" trên nền đất. Tiếng lộp bộp vang lên rồi tắt ngay trên sân trường khiến Tăng thêm bực tức.

Từ nãy lúc biết mình rơi cặp, Tăng nhảy lên xe quay lại tìm, Tăng còn có tư tưởng hài hước coi mình như một nhà hiệp sĩ đi giải thoát cho một giai nhân đang lâm nguy. Sau khi bao lần thất vọng vì hình ảnh chiếc cặp nằm ở một góc đường rồi góc sân trường chỉ là một ảo tưởng, Tăng thấy lo sợ. Nét mặt giận dữ của ba hiện lên làm Tăng khổ sở. Tăng nhăn mặt lại. Bỗng nhiên Tăng thấy cáu mình, cáu tính lơ đễnh của Tăng. Mặt Tăng như mếu. Tăng muốn khóc cho hả cơn tức nhưng nước mắt đọng trong lòng con mắt không ra.

Có tiếng đi trên cầu thang gác xuống. Tăng vội đổi luôn nét mặt. Tăng liếc mắt nhìn: hai anh bạn ở lại học bây giờ mới về. Tăng thấy nỗi bực dọc tăng lên vì hai người phá mất sự bực dọc của mình vừa rồi.

Một người hỏi:

- Mất gì đấy Tăng?

Tăng gượng gạo đáp cộc lốc:

- Mất cặp!

Cả hai tiếng cười phá lên khi tiến tới Tăng. Tăng nắm chặt bàn tay lại, co lên, hằn những bắp thịt hình thoi, gân xanh nổi như cọng rau muống nhỏ. Tăng toan đấm vào mặt một người rồi muốn ra sao thì ra, nhưng chợt trông thấy họ đều to hơn mình, Tăng rụt lại, dằn sự tức giận, cánh tay Tăng buông thõng xuống như cũ, nhưng bàn tay vẫn nắm chặt. Tăng quát khẽ:

- Cười gì?

Thấy bạn cáu, hai người không cười nữa. Một người giảng giải:

- Chúng tớ cười cái dây chằng của cậu, đứt chứ gì? Chiếc dây từ đời tám hoánh nào!

Nhìn chiếc dây cao su đen kịt đã chảy, Tăng thấy họ nói đúng. Tăng không cáu họ nữa nhưng lại bực mình vì chiếc dây. Tăng nghĩ tức cả ba nữa. Chiếc dây chằng cũ quá, gần đứt mà ba chưa mua chiếc khác. Tăng bỗng thất ngột nghẹt bực tức dù Tăng biết sự bực của mình vô lý, chiếc dây chưa đứt, chỉ có cặp rơi...

Tăng có cảm tưởng như mình vừa ở trong bếp nóng ra. Bao nhiêu nỗi bực dọc lắng xuống hết. Tăng lẩm nhẩm lại câu nói dối. Tăng nghĩ tới lúc ba nhận lỗi, Tăng mỉm cười. Nhưng nụ cười không bao giờ đậu lâu cả, một nỗi lo sợ nhẹ tới với Tăng, nhỡ ba biết Tăng cắt đứt dây rồi nói dối ba, tội nặng lắm. Tăng tự an ủi: biết thế nào được, và Tăng lại mỉm cười.

Nhưng đến nhà thì Tăng bắt đầu lo. Tăng dắt xe chậm chậm vào.

Có tiếng ba hỏi:

- Đi đâu bây giờ mới về?

Tăng không đáp chờ câu thứ hai, Tăng thấy lòng mình trống rỗng ; Tăng giơ tay che ngực vì sợ ba biết tiếng tim mình đang kêu thình thịch.

Không thấy Tăng trả lời, ba im lặng nhưng bỗng ba đổi sang hốt hoảng liền ngay:

- Kìa! Cặp mày đâu rồi?

Chỉ đợi thế, Tăng vừa kéo xe đạp giật lùi ra cửa vừa giả vờ kêu to:

- Thôi chết rồi! Rơi mất cặp rồi! Ơ, đứt dây chằng rồi!

Nói xong, Tăng thấy có vẻ giả tạo, không tự nhiên. Tăng cảm thấy nửa như vui mừng, nửa như lo sợ, cảm giác kỳ lạ đó khiến Tăng như ngứa ngáy chân tay. Có cái gì đè nén ngực Tăng. Con đường ra cổng tự nhiên dài quá. Tăng muốn chạy mau khỏi cổng, nhảy lên xe rồi muốn đi đâu thì đi cho tan cái cảm giác này.

Chiếc xe vừa tới cổng, ba Tăng đã gọi giật lại:

- Này Tăng, vào đây!

Tiếng gọi làm Tăng mất ngay cảm giác kỳ lạ đó. Giọng ba êm dịu, không gay gắt như mọi khi. Bây giờ hình như nó chìm xuống trong lòng, nhưng một nỗi lo ngại tràn lên. Một tràng cười ròn rã của mọi người làm Tăng thêm hoang mang ngơ ngác. Tăng biết có sự lạ. Tăng chờ đợi. Tim Tăng đập mạnh hơn và Tăng thấy mồ hôi nhỏ giọt sau lưng áo.

Có tiếng lê sền sệt dưới gầm giường lẫn với tiếng ba vọng ra:

- Hừ, đi nói dối cha, về nhà nói dối chú, chả cặp là gì đây? Có đứa nó bảo mày để quên, nó mang về!

Tiếng ba Tăng vừa dứt, Tăng không ngơ ngác nữa, vì đã biết sự thật, nhưng cùng một lúc ba cảm giác đến với Tăng. Bực tức vì bị người bạn đùa một vố đau, buồn cười vì cảnh buồn cười của mình và ngượng ngùng vì bị bắt quả tang nói dối. Ba cảm giác đó hòa trộn lẫn nhau khiến Tăng muốn nguyền - rủa người bạn, nhưng không dám, Tăng muốn cười để che giấu sự ngượng nghịu, nhưng Tăng đoán cười bây giờ sẽ gượng gạo lắm, Tăng lại không cười. Tăng muốn cãi lý với ba nhưng không biết cãi làm sao. Ba cảm giác đó cứ tăng mãi lên hòa trộn vào nhau thêm làm Tăng đứng đờ người như khúc gỗ, mặt đỏ rần.

Bây giờ tim Tăng không đập mạnh nữa, nhưng Tăng biết mồ hôi sau lưng, trong mình, đang chảy xuống nhiều, nhiều hơn bao giờ hết...

THƯƠNG TÂM      

(Trích từ tạp chí Tuổi Hoa số 72, ra ngày 1-7-1967)

 

Khai Trường Đầu Thu

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Mùa thu trời giăng sương

Chim hót gọi ven đường

Bé thơm tay sách vở

Áo trắng buổi tựu trường

Hàng sao nhiều gió bay

Chim giấu mỏ trên cây

Đường đi sao dài quá

Nắng thu trải hây hây

Cổng trường bao nhiêu người

Mắt rạng rỡ môi cười

Gió cũng về chào đón

Buổi tựu trường vui tươi

Xếp ngoan tay trên bàn

Bé nghe hồn mênh mang

Đâu đây hương vở mới

Sao thương nhớ vô vàn

Con chim ngoài cửa sổ

Ríu rít một khúc ca

Trên bàn trang vở mở

Giấy trắng đợi thiết tha

Ba tháng hè qua mau

Hôm nay buổi học đầu

Thương sao lời cô giáo

Dặn dò vài đôi câu

Đưa mắt nhìn bảng đen

Mầu phấn trắng thân quen

Bé thèm trông bụi phấn

Vàng tia nắng vừa len

Niên học vừa mở ngỏ

Ngày khai trường hôm nay

Nhìn lớp xinh bạn cũ

Nụ cười hoài chẳng phai.

                          MỘNG DU (GL)

                          (thương về các bé)

(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 107, ra ngày 14-9-1973)

Ngày Lên Trung Học

 

Ngày mai, vâng, ngày mai là một ngày rất ư trọng đại đối với em. Em nghe hồi hộp lạ kỳ. Ngày mai, cô bé tí ti tiểu học sẽ bắt đầu làm... người nhớn! Lúc ấy, mặc chiếc áo dài vô chắc em "oai" lắm nhỉ? Cho chị Liễu khỏi trêu em là "bé hột mít" nữa. Bây giờ người ta là nữ sinh như "ai" chứ bộ à. Còn nhớ ngày em đi thi đệ thất, chị nói với ba:

- Ai chứ Tuyết Oanh nhà này là đậu là cái chắc!

Em tưởng chị khen, má đỏ hồng nào ngờ chị... phản công liền:

- Ba ơi! Cô thí sinh nhà ta suốt ngày chỉ ăn đậu hủ, con chắc khi treo bảng cô ta cũng đậu hủ luôn.

Em chẩu môi giận dỗi là me phải dỗ dành mãi mới chịu thôi. Chị Liễu còn "tiếc của" chưa chịu im mồm:

- Mít ướt nè, vào phòng thi gặp đề khó thì nhớ mà... làm nũng với giám thị nghe cưng!

Eo ui! Chị ấy làm như người ta ngu lắm ấy, ở nhà "mè nheo" với mẹ thôi chứ ai dám làm nũng với mấy ngài giám thị, bộ muốn "ôm gói ra về" hở?

Rứa mà khi treo bảng tên em ngạo nghễ trên... giấy trắng ấy chứ, và bây giờ em đang sửa soạn để... bước vào trường trung học. Em bấm ngón tay, còn 16 giờ nữa là đến ngày mai, lâu quá cơ!

*

Em đứng trước gương, nhìn mình đang cười chúm chím. Chị Liễu cài áo, chải tóc cho em.

- Vào lớp học thì đừng có nhớ má mà đòi về bất tử đó nghe mít ướt! Ông thầy ổng quất roi thì có mà khóc.

Em tròn mắt:

- Thầy dữ lắm hở?

- Chớ sao! Lơ mơ ổng đánh một trận tởn tới già.

- Eo ui (Em thè lưỡi).

Me đứng gần lên tiếng:

- Con Liễu đừng "hù" em chứ, nó nằm vạ ở nhà chừ. Đừng sợ nghe cưng, chị con giỡn đấy.

Chị Liễu cười dòn nhảy sang một bên ngắm nghía em:

- Chà, "đẹp trai" ra phết đấy, nào chịu đi chưa?

Em gật đầu ôm cái cặp bé xíu xiu ra cửa. Me vò đầu em:

- Học giỏi con nhé!

Chiếc xe Solex dừng lại trước cổng trường. Chị Liễu vuốt tà áo em:

- Vào lớp đi cô bé.

Rồi chị cho xe chạy đi. Em nghe sợ sợ là... Những bước chân em run run, nghe rõ tiếng tim đập trong lồng ngực.

Học sinh ở đâu mà đông thế, lớn có, nhỏ có, có những cô bé nhỏ hơn em nữa cơ! Trường gì mà lớn quá, đến hơn ba mươi phòng, chả bù với trường em, bé tí à. Em hổng biết mình học phòng nào, tự nhiên em thấy bơ vơ lạ. Máy phóng thanh ở văn phòng vang lên:

- Lớp sáu 1 vào phòng... sáu hai... sáu ba... sáu 13 học phòng...

Em mừng rỡ chạy đi tìm phòng. Ôi chao, đi chỗ nào cũng ngước nhìn mỏi cổ ghê. Giá lúc này có chị Liễu thì dễ dàng cho em hơn. Nhưng mà, kia rồi, em chạy a lại. Các bạn đã xếp hàng tự bao giờ, mỗi lớp có bốn hàng, hai nam hai nữ. Em rụt rè đến xếp hàng bên một chị có mái tóc cháy hoe vàng.

Một lát giáo sư đến đọc tên vào lớp:

- Nguyễn Thúy Anh... Lê Bích Diệp...

Từng người đi vào, em nôn nóng lạ kỳ, và rồi:

- Hoàng thị Thuần Nhu... Trần Nguyễn Tuyết Oanh...

Em bước nhanh lên thềm tam cấp, cô bé tóc vàng vào một lúc với em, tên cô là Nhu, đẹp ấy nhỉ? Cô lại ngồi bên em nữa chứ, chắc thế nào em cũng làm quen cho xem.

Sau khi học sinh đã ngồi yên chỗ, thầy mới giới thiệu:

- Thầy tên Trần Thái L., phụ trách lớp các em môn Lý hóa.

Em ngơ ngẩn, "Lý hóa" là gì cơ? Ở dưới tiểu học em có nghe nói đến đâu, lạ thế nhỉ? Em ngước nhìn ông thầy bây giờ đang yên vị trên chiếc ghế có lưng dựa, dáng thầy cao, vầng trán rộng, đôi mắt sáng, chiếc mũi dọc dừa thẳng tắp một đường... Trông thầy hiền ghê vậy mà ở nhà chị Liễu xí gạt em chứ. Có tiếng nói chuyện của vài nhỏ trong lớp, gớm, mới đây mà tụi hắn làm bạn nhanh ghê cơ, em chịu thôi, thỏ đế mà. Thầy bảo cả lớp im lặng rồi chép thời khóa biểu lên bảng. Em lấy tập ra lẳng lặng ngồi chép theo. Tay em hơi run run nắn nót. Em lẩm nhẩm, gì mà Anh văn, Vạn vật... hồi nào em chỉ Toán, Chánh tả thôi cơ. Ở Trung học cái gì cũng lạ hết, từ cách ăn mặc đến sách vở, thời khóa biểu nữa, bạn bè đứa nào cũng lạ hoắc, em nghe nhớ lớp nhất A bé nhỏ của em ghê cơ. Bây giờ em thật xa rồi đấy hở, lớp học dễ thương của em?

TUYẾT OANH       

 

 (Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 184, ra ngày 1-9-1972)

 

Thu Về Trên Tóc Mười Lăm

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Em ru thầm phiến lá nhớ nhung

Đong đưa từng nhịp võng ngại ngùng

Dường như nỗi buồn lên tiếng gọi

Tơ trời se võng tóc mông lung

Em ngây ngô ươm nụ bâng khuâng

Hồn nhiên như bướm đón mùa xuân

Em ngóng mùa thu qua cửa ngõ

Phấn thông rơi rụng độ mấy lần

Mùa thu khép nép đến bên em

Gót chân son đỏ bước dáng duyên

Thu khẽ mỉm cười trên rừng tóc

Ngập ngừng mấp máy tiếng làm quen

Thu về chuyên chở ít mật hương

Thu về gom góp chuyện hoang đường

Tặng em làm chút quà mừng tuổi

Hoa ngâu vàng nở với luyến thương

Tuổi em đơn thuần ngọn cỏ cây

Thật thà ý nghĩ vẫn đong đầy

Gương soi em có bừng e thẹn

Má có thêm hồng lên màu mây?

Bàn tay em vẫy dáng thu xưa

Mắt nai xin bình yên thêu thùa

Xin em mãi nguyên sơ áo trắng

Và hồn chưa nhòa nhạt ước mơ

Mơ ước đã tròn như tuổi trăng

Đã êm như những dấu chân thầm

Hay cũng chập chùng như sương khói

Cho em trầm lặng nét ăn ăn

Cho em nghe một thoáng mênh mang

Rơi ngập lối đi phấn thông vàng

Phấn thông bay ngỡ là áo lụa

Ngỡ môi em cười rất hiền ngoan

Dấu tích âm thầm theo tháng năm

Ấu thời còn ở với trăng rằm

Hay đã ngỡ ngàng mười lăm tuổi

Lời đáp nghe chừng rất xa xăm

Từng nhịp khơi đằm ru dáng xưa

Em hoài ủ ấp niềm ngác ngơ

Chiêm bao vẫn rộn ràng giấc ngủ

Mùa thu vừa đến thật tình cờ...

                               PHẠM THỊ DIỄM PHÚC

                                   (Bút Nhóm Hoa Nắng)

(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 183, ra ngày 15-8-1972)

Tầm Quan Trọng Của Giáo Dục

 

Các em thân mến,

Những ngày nghỉ hè trôi qua rất mau.

Giờ đây, các em trở lại trường, làm bạn với sách vở.

Tương lai nước Việt Nam của chúng ta nằm trong tay của các em, những học sinh bé nhỏ hôm nay.

Các em hãy hãnh diện ở vai trò quan trọng của các em trong việc xây dựng xứ sở của chúng ta sau này.

Thật thế, các em là những công dân ở ngày mai.

Hôm nay, các em chịu khó học hành, trau giồi đức hạnh, các em sẽ trở nên những công dân tốt, đầy đủ khả năng, phục vụ đắc lực cho quê hương, tổ quốc chúng ta.

Vấn đề giáo dục thật là quan trọng. Hai nước Đức và Nhật bại trận và bị tàn phá sau thế chiến thứ 2, nhờ giáo dục lớp thanh thiếu niên, dân họ có một nền giáo dục căn bản khá cao, đã tái thiết mau lẹ và trở nên hai cường quốc kinh tế trên thế giới.

Vì ý thức được tầm quan trọng của sự giáo dục, nhiều quốc gia trên thế giới chú tâm vào việc phát triển giáo dục.

Miền Nam Việt Nam mình, với dân số 17 triệu, nhưng chỉ có 56 ngàn em được lên Đại học (theo thống kê năm 1971) trong khi ở Do Thái, dân số chưa đầy 3 triệu, đã có đến 45 ngàn sinh viên, cũng như ở Đài Loan, với dân số 14 triệu, số sinh viên Đại học lên trên 160 ngàn.

Ở Việt Nam, số người đi học chỉ có 17% trong lúc ở Do Thái, tỷ lệ lên trên 28%, số học sinh Việt Nam từ tiểu học lên trung học chỉ có 30% trong khi Nhật Bản có 93%.

Vì vậy, chúng ta không lấy làm lạ tại sao ở Việt Nam, mỗi mẫu trồng lúa, chúng ta chỉ thâu được có 2 tấn rưỡi, trong khi đó tại Đài Loan, 4 tấn rưỡi, Nhật Bản 5 tấn rưỡi, Úc Đại Lợi gần 7 tấn.

Cũng vì thiếu học vấn và huấn luyện, chúng ta thu hoạch rất kém cỏi trong việc trồng các hoa mầu khác, mặc dù người dân Việt Nam, rất cần cù và khéo léo, như mỗi mẫu mía chúng ta chỉ thu được 60 tấn trong khi ở Hạ Uy Di trên 220 tấn, khoai mì ta 12 tấn, Mỹ 28 tấn, đậu phọng ta 2 tấn, Do Thái 3 tấn 3, bông cải ta 20 tấn, Bỉ 79 tấn.

Sự thu hoạch được kết quả khả quan ở các nước kể trên một phần cũng do đất đai phì nhiêu thích hợp, nhưng phần lớn nhờ sự trồng tỉa theo đúng phương pháp khoa học.

Các em có thấy chưa sự học của các em quan trọng đến thế nào vào sự sống còn của nước Việt Nam chúng ta. Xứ sở chúng ta ngày mai giàu mạnh phần lớn nhờ sự học vấn của các em ngày hôm nay.

Ngay từ bây giờ, các em nên cố gắng học hành, việc siêng năng học tập cũng là một hành động yêu nước. Các em càng học được nhiều các em càng có thể giúp ích xứ sở đắc lực hơn.

Trong khi học hành, các em cũng nên nghĩ đến sức khỏe của các em nữa. Các em nên năng luyện tập thể dục. Người công dân khỏe mạnh có nhiều khả năng bảo vệ và giúp ích tổ quốc. Người dân bịnh hoạn là gánh nặng cho quốc gia.

Nhưng "học vấn mà không lương tâm chỉ làm hủy hoại tâm hồn". Ngoài việc nghĩ đến trí khôn và sức khỏe, các em cần phải trau giồi về đức dục. Người có trí óc thông minh, thân hình khỏe mạnh, nhưng không có tâm hồn, ý chí, không được ngay thẳng, chẳng những không giúp ích được gì cho xứ sở, nhiều khi còn làm cho quê hương khổ sở, điêu linh.

Các em thân mến, ngay từ đầu niên học, các em nên cố gắng học hành, tập luyện thể dục, trau giồi nhân cách. Hiện nay, các em là những học sinh gương mẫu, ngày mai các em trở thành những công dân tốt, góp phần vào việc xây dựng một nước Việt Nam hùng mạnh.

Tổ quốc đang trông đợi ở các em.

Thân mến chào các em            

NGUYỄN HÙNG TRƯƠNG      

 

( Trích tuần báo Thiếu Nhi số 55, ra ngày 10-9-1972)

Mẹ Hiền Xưa

 

 

 

 

 

 

Ôi bóng thiên đường, ôi bóng râm!
Trưa hè che nắng rợp tuổi hồng
Con đường quê dịu hai hàng trúc
Mẹ gánh, mẹ gồng - con lớn khôn

À ơi! Vần điệu ca dao ngọt
Con uống tình thương của mẹ hiền
Chiều chiều ao nhỏ, cơn nước lớn
Lục bình sắc tím, trôi bấp bênh

Như mẹ khô cằn, vai gánh nặng
Như con tuổi nhỏ học trường làng
Cành hoa bí đượm hương đồng nội
Con thương, thương lắm - sắc hoa vàng

Nhà nghèo, hai buổi ra ao nhỏ
Rau muống quen tay bó gọn gàng
Mẹ nhìn con gái đang tập sống
Đời cô thôn nữ, lệ rơi tràn

Rồi cũng qua hơn mười năm nhọc
Nhưng rất yên bình dưới mái tranh
Một hôm lá rụng - mùa nhập học
Con ra thành phố, xa quê mình

Ngày đi trên chuyến xe đò ấy
Chất ngất niềm thương, kỷ niệm hồng
Con cầm khăn trắng đưa tay vẫy
Mắt mẹ nhạt nhòa - thôi cũng xong

Từ đó con quen đời nội trú
Nhớ về quê cũ để mà mơ 
Một ngày, con bỏ rau muống bó
Cạnh người tần tảo - mẹ hiền xưa

                          TH. NGUYỆT THI (Đà Nẵng)

(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 104, ra ngày 24-8-1973)

Tình Cao Cả

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Con lớn lên bằng dòng sữa ngọt

Được dỗ dành bằng tiếng à ơi

Được dạy khuyên bằng biết bao lời

Lời tha thiết và lời thương yêu quý giá

Tình thương ấy thật là cao cả

Sánh làm sao với Thái Bình Dương

So làm sao với nước trong nguồn

Núi Thái Sơn ấy vẫn chưa xứng được

Trong biết bao năm dài xuôi ngược

Cha mẹ tảo tần gầy dựng cho con

Đâu quản chi thân xác mỏi mòn

Hy sinh tất cả để con nên hình vóc

Sợ thua người mẹ cho con đi học

Con đến trường bằng chiếc áo trắng tinh

Áo mới may mẹ ấp ủ thâm tình

Mỉm cười khi nhìn con sung sướng

Từng đêm dài con hằng mơ tưởng

Tự bảo lòng hãy gắng học chăm

Hãy dệt tương lai tươi sáng như trăng rằm

Để đem nguồn vui về cho cha mẹ

Để tuổi già mẹ cha vui vẻ

Sung sướng nhiều, mãn nguyện vì con.

                                             NGUYÊN LINH

                                       (bn. Chim Xanh Chợ Lách)

(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 103, ra ngày 17-8-1973)

Một Huyền Thoại Rực Rỡ Cho Cánh Hoa Mimosa

 

Ngày xưa có một ông hoàng rất hãnh diện về khu vườn của ông ta. Ông cho trồng những loài hoa đẹp nhất và những loài cây quý nhất. Riêng chỉ có một cây chẳng lấy gì làm đẹp, chẳng có gì là quý mà cũng chẳng có hoa. Đó là cây Mimosa. Vì hồi đó loài Mimosa không có hoa. Nó thường đứng soi mình trong bóng nước bên hồ than thở: "Than ôi! Số ta sắp gần đất xa trời! Chẳng bao lâu nữa lão làm vườn sẽ chặt bỏ ta đi vì hình hài ta không tương xứng trong khu vườn tráng lệ này".

Sát bên cây Mimosa là một chiếc lồng chim lớn vô cùng. Ngoài những loài hoa thơm cỏ lạ trong vườn, chiếc lồng chim này cũng là một điều kiêu hãnh lớn thứ hai của ông Hoàng. Trong lồng chứa đủ loại hoàng yến, chúng được săn sóc như những ông vua con. Nan lồng bằng vàng, những hồ tắm bằng pha lê và những máng ăn bằng bạc chạm trổ. Chúng được ăn những loại hạt thật ngon, thật quý. Người làm vườn đem cho chúng những cây rau sà-lách tươi ngon nhất. Vậy mà những con chim yến quá sung sướng này lại còn than vãn ; không bằng lòng với số phận sung sướng của chúng. Cây Mimosa thường nghe chúng than thở với nhau: "Chim lồng cá chậu có gì là sướng! Ước gì chúng mình được tự do bay bổng trong khu vườn thần tiên này như các đồng loại khác, và ăn tất cả những hoa trái trong vườn có phải sướng hơn là ăn mãi những cái hạt vô vị này không?"

"Thôi mà! Các chú chim con ơi, đừng than thế nữa: các chú có đầy đủ để sung sướng! Hãy nghĩ đến những sự nguy hiểm ngày đêm chờ đợi các chú ở bên ngoài chiếc lồng này. Có gì sung sướng khi phải vất vả kiếm ăn mỗi ngày... ngày thì làm mồi cho chim ó, đêm về thì khiếp đảm bởi những tiếng kêu của mấy con chim cú?..."

Nhưng những con yến khờ khạo coi thường lời khuyên của cây Mimosa và trả lời một cách hỗn xược:

 

"Chúng tôi chấp nhận tất cả miễn là được tự do." Hoặc chúng quay ra bảo nhau: "Cái ông hay lên mặt thầy đời!"

Một hôm có một chiếc nan lồng bị gãy. Sự tự do đã đến với chúng. Và, lần lượt từng con, chẳng thèm đếm xỉa đến lời khuyên của cây Mimosa, chúng lách mình qua chiếc nan gãy tung mình vào khu vườn bát ngát.

Hôm đó là một buổi sáng trời đẹp và mát. Mặt trời vừa mọc ném xuống cảnh vật những ánh nắng đầu Xuân ấm áp. Một cơn gió nhẹ mơn trớn các bông hồng tươi thắm dọc các lối đi. Những con chim yến, say sưa vui đùa trong nắng ấm, líu lo, bay lượn từ cây này sang cây khác. Rồi, vì tò mò, và thích phiêu lưu, mỗ lúc chúng càng bay xa hơn cà sau cùng ra khỏi khu vườn đến chân một quả núi thật cao. Trên đỉnh núi chói lòa ánh sáng, và những con chim yến muốn lên trên đó xem có gì.

"Những chú bé khờ khạo kia! Hãy mau trở về" Tiếng nói phát ra từ một con suối. "Các chú không biết là trên đó lạnh lắm sao? Và nơi đó là lãnh thổ của một con ó hung dữ. Các chú sẽ là mồi ngon cho nó".

Nhưng, những con chim nhỏ một lần nữa lại không chịu nghe lời, mà còn nói "Ai mà lảm nhảm hoài?" khiến con suối tức giận không thèm nói nữa.

Chúng bay lên cao nhưng chẳng được bao lâu chúng phải ngừng lại, rất mệt. Rồi chúng bị lạnh, để sưởi ấm chúng đứng tụm lại trên cùng một tảng đá có nắng, tạo thành một mảng vàng lớn. Nhưng cái mảng vàng không phải là một hình ảnh quen thuộc của ngọn núi đã làm cho con ó hung ác chú ý. Nó từ trên cao sà xuống:

"Ủa, hình như mấy chú gà con? Ha, chúng sẽ là một bữa ăn ngon cho gia đình ta"...

Nhưng thác nước ở trên đỉnh núi nghe thấy hết vội bảo cho các chú chim yến: "Các chú chim con hãy coi chừng, con ó đã thấy các chú rồi, nó sẽ bắt vài chú về ăn thịt."Những con chim yến ngẩng đầu lên và thấy một bóng đen thật to đang sà xuống. Lần này chúng sợ thật, quá sợ, và chúng ráng hết sức bay thật mau. Chim ó đâm bổ xuống chúng. Chúng ráng bay mau hơn. Tim chúng đập mạnh đến nỗi chúng thở không nổi. Một đám mây trắng bay qua che những con chim nhỏ được một lát, nhưng rồi chim ó cũng tìm ra được và rồi cuộc đuổi bắt lại tiếp tục. Cuối cùng, khi chúng tưởng sắp mất mạng thì chúng cũng vừa bay được vào khu vườn. Nhưng, trong lúc quá hoảng sợ, chúng quên mất chỗ nan lồng gãy mà chúng đã chui ra hồi sáng.

Chúng van xin những cây trong vườn: "Chị hồng ơi! Che chúng em đi!" Nhưng cụm hồng từ chối: "Trời ơi, màu vàng không hợp với màu đỏ" Chúng quay sang cây phượng: "Bác phượng ơi! Cho chúng cháu núp nhờ trong các hốc ở thân bác đi." Cây phượng lạnh lùng: "Tại sao tôi lại phải che chở mấy chú? Đồ ngu! Ai bảo không chịu ở trong lồng. Nếu chim ó thấy mấy chú ở cành tôi, nó sẽ nổi giận và dùng móng cào rách thân tôi, như thế tôi còn gì là đẹp nữa!"

Những con chim yến nhìn nhau thất vọng, nhưng bỗng nhiên có một tiếng nói dịu dàng vang lại từ cây Mimosa: "Hãy lại đây, các chú bạn bé nhỏ của tôi, thu người cho nhỏ lại, tôi xấu thế này sẽ không còn xấu hơn được nữa. Nếu con ó thấy chúng ta, thì tôi sẵn sàng chịu chung số phận với các chú". Những con chim run rẩy vì sợ hãi và hy vọng, rúc đầu dưới cánh và đứng bất động trên cây Mimosa. Chim ó bay lượn trên khu vườn, cặp mắt soi mói tìm tòi đàn chim yến. Nó không thấy những con chim yến đâu nữa. Nó chỉ quen với màu trong xanh của da trời, màu trắng toát của tuyết lạnh, nên đã bị lóa mắt vì các màu sắc rực rỡ của hoa lá trong vườn. Nó không phân biệt được đâu là hoa đâu là chim trong khu vườn muôn màu đó. Tức tối, nó bay bổng lên cao và hét lớn: "Được lắm! Ta sẽ kiếm ra bọn mi! Lát nữa ta sẽ trở lại".

Suốt ngày hôm đó, đàn chim nhỏ không dám nhúc nhích. Nhờ chúng đậu trên cành, cây Mimosa trông rất đẹp như đang trổ đầy hoa. Những người dân quê qua lại ngang khu vườn đều ngạc nhiên trầm trồ:

"Bạn có thấy cái cây bé nhỏ này không? Nó trổ đầy hoa, chắc nó là một cây quý lắm của ông Hoàng." Những người dân quê đều đem câu chuyện cây Mimosa trổ đầy bông kể lại cho chị làm bếp trong lâu đài, và rồi tin đồn đến tai ông Hoàng. Ông bèn ra cửa sổ đứng ngắm.

"Tuyệt!" Ông Hoàng nói, "Người làm vườn của ta đã trồng được một loài cây quý, không biết nó là loại cây gì!" Và cây Mimosa nhỏ bé mà từ xưa đến nay chẳng ai thèm ngó đến cảm thấy sung sướng vô cùng.

Rồi chiều đến, nhờ bóng tối của những cây cao, những con chim yến, mặc dầu hổ thẹn nhưng sung sướng, lần lượt chịu về lồng. Cây Mimosa lại trở nên trơ trọi nhưng khi nghĩ đến nó đã cứu được những chú bạn nhỏ thì nó chỉ cảm thấy thoáng buồn. Nhưng Tạo Hóa đã thương cây Mimosa tốt bụng nên đã ban cho nó những cánh hoa rực rỡ như những bộ lông chim yến.

Từ đó về sau mỗi khi Xuân đến cây Mimosa lại nở những bông hoa tròn vàng rực rỡ và mềm mại. Ai thấy cũng phải tấm tắc ngợi khen.

SCARLETT                

NGÔ BÁ CƯỜNG (phỏng dịch) 

(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 102, ra ngày 10-8-1973)