Tối hôm Chúa nhật vào mùa Xuân năm đó, khí trời ấm áp. Một người đàn ông cao lớn dẫn cậu con trai nhỏ đi tản bộ trong công viên thành phố. Lúc trở về, khi đi ngang qua một tòa nhà nguy nga đồ sộ, bên trong đèn thắp sáng trưng, chung quanh nhà là cả một vườn hoa rực rỡ gồm nhiều thứ hoa quí lạ, tỏa ra những hương thơm mát dịu. Hai cha con cùng đứng lại ngắm nhìn thích thú. Lát sau người cha vui vẻ nói với cậu con:
- Charles, con thích tòa nhà này lắm phải không?
Cậu con chỉ gật đầu chứ không nói gì, và cậu vẫn tiếp tục giương đôi mắt trong sáng, ngây thơ ngắm nhìn tòa nhà như không biết chán. Người cha nghĩ ngợi rồi mỉm cười nói tiếp:
- Tốt lắm! Nếu con muốn sau này khi lớn lên, con có thể mua lại tòa nhà này để ở, thì con hãy chịu khó cố gắng làm việc. Chăm chỉ làm việc và luôn tin tưởng.
Sau đó hai cha con họ dẫn nhau về nhà.
Có lẽ người cha từ đó không còn nghĩ tới, hoặc có nghĩ tới, thì cũng chỉ nghĩ tới thoáng qua vậy thôi. Thế nhưng cậu con thì trái lại, chẳng những cậu đã nghĩ tới luôn, mà còn yêu thích và quyết tâm thế nào sau này cậu cũng phải làm chủ và sống trong tòa nhà đó nữa.
Cậu tuy nhỏ người nhưng lại có cái mộng lớn!
Mới 11 tuổi đầu mà cậu có những dự tính xa xôi về tương lai. Đã biết xây mộng đời! Nhưng đâu có phải là một mộng đời thường thường, mà lại là một mộng đời sáng lạn.
Cậu thật là một em nhỏ khá đặc biệt!
Cậu đã sống những ngày vui tươi với cái mộng đời của cậu.
Mỗi lần nhớ tới nó là cậu mỉm cười khoan khoái, tin tưởng.
Nhưng éo le thay! Cậu mới vui sống với cái mộng đời của cậu được ít tháng thì bỗng một sự thật quá phũ phàng đả xảy đến cho gia đình cậu, khiến cậu không còn có thể vui tươi mỉm cười với cái mộng đời của cậu được nữa. Tuy nhiên niềm tin tưởng của cậu vẫn không bao giờ bị tắt hẳn.
Kỳ đó công việc làm ăn của gia đình cậu phải vỡ nợ. Cha cậu liền bị tống giam cho đến khi nào trả xong nợ mới được tha ra. Khi đó gia đình cậu đã phải sống trong những ngày gian lao, chật vật. Riêng cậu tuy còn nhỏ tuổi, nhưng cũng phải tạm từ giã ghế nhà trường và bạn học để đi làm việc, kiếm tiền giúp đỡ gia đình. Cậu được nhận vào làm việc trong một hãng sản xuất xi đánh giày ở gần bờ sông Thames (Luân đôn).
Mặc dầu chẳng mấy ưa thích, nhưng cậu đã làm công việc của cậu
một cách chăm chỉ, nhẫn nại, và trong cử chỉ, nhất là trên nét mặt của cậu tỏ
ra một thái độ nghiêm trang buồn buồn.
Vì còn quá nhỏ tuổi và không quen làm việc nên sức khỏe của
cậu từ đó mỗi ngày mỗi bị sút kém. Rồi một hôm khi đang làm việc trong hãng, bỗng
cậu tháy đầu óc choáng váng, chân tay run lẩy bẩy và sau cùng cậu ngã lăn ra bất
tỉnh.
Ai nấy xúm lại săn sóc, chữa chạy cho cậu. Người ta đặt cậu
nằm tạm trên một chiếc thùng gỗ ngay tại chỗ cậu làm việc. Sau đó cậu dần dần
tỉnh lại, và đến giờ tan sở nhiều người tỏ ý muốn đưa cậu về, vì họ bảo là
không nên để cậu về nhà một mình, sợ rằng cậu có thể gặp tai nạn ở dọc đường
chăng. Kể ra khi đó cậu cũng còn hơi yếu mệt thật, nhưng vì không muốn để cho
ai biết được chỗ ở khổ cực tồi tàn của gia đình bấy giờ, nên cậu đã khăng khăng
từ chối, nhất định không chịu để cho ai đưa cậu về. Cậu quả quyết với họ là cậu
đã khỏe hẳn rồi, cậu rất có thể về nhà một mình được lắm. Thấy cậu cứ khăng
khăng một mực, nên dần dần người ta đều bỏ ra về, vì không muốn ép cậu quá.
Tuy thế cậu vẫn chưa được tự do đi về một mình đâu, bởi vì
có một cậu bé lớn hơn cậu ít tuổi, tên là Bob Fagin, là bạn cùng làm việc với cậu
trong hãng, anh này trước sau vẫn cứ nhất định sẽ không khi nào chịu để cho cậu
về nhà một mình, vì thế sau cùng cậu đã phải nhượng bộ.
Trời bắt đầu tối.
Đó đây những ngọn đèn trên các đường phố đã cháy sáng.
Hai cậu bé yên lặng đi bên nhau. Không ai nói với ai một
câu. Cả hai cùng lầm lì rảo bước. Họ đi, đi mãi, hết phố này qua phố khác khiến
cho sau đó một người thấy sốt ruột quá nên hỏi:
- Ê Charles, sắp đến nhà chưa?
- Cũng sắp đến rồi.
Và hai người lại tiếp tục đi, đi nữa. Mãi sau khi tới một
ngã tư, Charles quay nói với bạn:
- Tới nhà rồi. Thôi xin cám ơn anh. Chào anh.
Vừa nói cậu ta vừa vội vã bang qua đường, tiến thẳng tới một
căn nhà, điềm tĩnh kéo chuông cửa. Trong khi đó Bob Fagin đứng ở bên kia đường
nhìn theo cậu ta một lát rồi bỏ đi.
Cánh cửa căn nhà kia từ từ hé mở. Một cô gái xuất hiện ở trong khung cửa, và khi vừa thấy cậu ta, cô này liền cau mày hỏi:
- Em muốn hỏi gì?
Charles liếc vội về phía sau và cậu lấy làm khoan khoái khi thấy
người bạn của cậu đã đi khuất sang lối quặt. Tuy thế cậu Charles vẫn lúng túng
chưa biết nói gì với cô gái. Cô này liền hỏi lại một lần nữa, giọng gắt gỏng:
- Sao? Muốn gì?
- Có… có phài nhà ông… ông Bob Fagin đây không?
- Không phải.
Rồi cô gái đóng sập cửa lại.
Cậu ta vội vã quay ra, đi thẳng về nơi gia đình cậu đang tạm
trú. Đó là một căn phòng nhỏ hẹp tồi tàn trên rầm một sân thượng của một ngôi
nhà.
Cậu ta đã giấu không để cho Bob Fagin biết được điều bí mật này!
Trong suốt thời gian ba cậu bị giam giữ, tuần nào cậu cũng đến lao xá để thăm ba cậu.
Cậu và gia đình cậu đã phải sống trong những ngày thật là gian lao đau khổ!
Sau thời gian bị giam giữ, ba cậu đã được trả tự do. Gia đình cậu không cần cậu làm việc nữa, cậu lại được cắp sách đến trường để tiếp tục việc học hành mà vì hoàn cảnh đã bắt buộc cậu phải tạm gián đoạn lâu nay.
Cậu đã học hành một cách chăm chỉ, chuyên cần, và dĩ nhiên cậu vẫn không quên nuôi cái mộng đời của cậu. Cái mộng được làm chủ và sống trong tòa nhà mà có lần cậu và ba cậu đã đứng ngắm cách say sưa, vào một tối Chúa nhật kia.
Sau bao nhiêu năm cố gắng làm việc và tin tưởng, cậu đã trở thành một danh nhân, một nhà văn lỗi lạc.
Những tác phẩm của cậu đã được cả thế giới hâm mộ, và đã được phiên dịch ra bằng nhiều thứ tiếng khác nhau.
Ngoài ra, sau này cậu cũng đã đạt được cái mộng của đời cậu. Nghĩa là cậu đã làm chủ và sống trong tòa nhà cậu hằng mong ước.
Đó là một tòa nhà ở tại Gad's Hill Place.
Còn tên của cậu là CHARLES DICKENS.
Thiết tưởng một phần lớn là nhờ những kinh nghiệm của quãng thời gian gặp hoạn nạn, phải sống khổ cực trong những xóm lao động tồi tàn, giữa những người nghèo khó, nên Charles Dickens đã cống hiến cho thế giới được những câu chuyện, những tác phẩm hay ho, quí giá.
TRỌNG ĐỨC