Thứ Ba, 21 tháng 5, 2019
Thương Về Tuổi Nhỏ
Anh viết bài thơ sáu chữ
Thương ngày hồng thuở ngây thơ
Gửi về người em tuổi nhỏ
Gót son hồn mộng mong chờ
Anh viết bài thơ sáu chữ
Đan mềm năm ngón tơ mưa
Đường phượng bay cao nhung nhớ
Tháng hè chợt đến như mơ
Anh viết bài thơ sáu chữ
Gói tròn mắt biếc ươm mây
Lối về chiều nao ráng đỏ
Trời khoe đôi má hây hây
Anh viết bài thơ sáu chữ
Cài lên lượn tóc xuân thì
Như nàng tiên trong truyện cổ
Rừng mai giấc ngủ đam mê
Anh viết bài thơ sáu chữ
Bằng hàng giấy kẻ song đôi
Như môi xinh em tròn nụ
Thơm hương ngào ngạt trăng cười
Anh viết bài thơ sáu chữ
Gửi em màu lá chiêu dương
Cho anh một đời tưởng nhớ
Tuổi thơ chắp cánh hoang đường
NAM THIÊN
(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 153, ra ngày 15-5-1971)
Thứ Hai, 20 tháng 5, 2019
Khúc Trầm Tháng Năm
Thắm màu phượng nở bâng khuâng
Lặng lẽ rơi bên song cửa
Trầm tư, bướm đậu ngoài sân
Ve sầu lời ru nức nở
Râm ran ngàn tiếng thở dài
Tạm biệt cô thày sách vở
Gió xạc xào đám cỏ may
Mưa chẳng về cùng nỗi nhớ
Con đường hun hút mịt mù
Dưới chân sỏi buồn vạn thuở
Lặng thầm lá đổ thiên thu
Biết chiều nay mưa phương xa
Dĩ vãng ngày xưa chưa nhòa
Ánh đèn đường vàng hiu hắt
Cúi đầu đếm bước chân qua
Biết chiều nay mưa có về
Tiếng hát ngân dài lê thê
Giọng ca vời vợi sương khói
Chiều tan từng giọt não nề
Xin trời cho mưa tuôn rơi
Cho hoàng hôn lắng ngậm ngùi
Chim bay, chiều tàn, phố vắng
Ngang trời cánh chim đơn côi…
Trần Thị Phương Lan
(Bút nhóm Hoa Nắng)
Chủ Nhật, 19 tháng 5, 2019
Nhà Sư Nhập Thế
Từ xa, khói lửa bốc ngùn ngụt. Gió gặp lửa càng thêm mạnh. Lửa gặp gió càng thêm oai. Tiếng kêu khóc của trẻ con, của những cụ già vì gươm giáo giết chóc vang dậy cả một vùng trời.
Sư Tuệ Không cùng tên đạo đồng vội vã ra khỏi chùa, quay nhìn về làng cũ đương đẫm mình trong khói lửa. Nhà sư nức nở:
- Trời ơi! Giặc Minh lại đốt phá thêm một quê hương yêu dấu của ta. Còn mẹ ta...
Sư bỗng cau mày, mím chặt môi, đoạn đâm sầm chạy. Tên đạo đồng thất sắc vội chạy theo, nắm tay thầy lại:
- Bạch sư phụ! Sư phụ nên quay về chùa. Giặc dữ tợn, đốt hết cả làng. Sư phụ về đấy chỉ làm mồi cho chúng!
Nhà sư gạt ngang:
- Không. Không. Còn mẹ ta! Mẹ già ta cần nhờ ta bảo vệ...
Tên đạo đồng vẫn không rời bỏ tay thầy:
- Bạch sư phụ! Một mình sư phụ làm sao bảo vệ nổi bà? Sư phụ chỉ chết theo bà mà thôi!
- À, ta sẽ chết theo bà! Ta rất hài lòng...
Tên đạo đồng nước mắt chứa chan, nhưng không chán nản, vẫn nằn nì:
- Sư phụ chết uổng! Ai tụng kinh siêu độ vong hồn bà?
Sư Tuệ Không dừng lại, tay vỗ trán, thở dài:
- À, con nói cũng phải...
Rồi nhà sư lẩm bẩm một giọng run run:
- Già rồi. Chạy sao kịp. Chắc khó thoát khỏi. Nam mô A Di Đà Phật!
Nhà sư bỗng nấc lên mấy tiếng nghẹn ngào. Nước mắt đổ dầm xuống má. Tên đạo đồng thẫn thờ, đưa cánh tay áo nâu lau qua đôi mắt mờ vì đọng lệ.
Đàng xa, tiếng hò hét của lũ giặc Minh, tiếng kêu khóc thê thảm của dân chúng con vang lên như xé nát cõi lòng ai!
*
Đêm nay, bên cạnh một con đồi, Hưng Long Tự đang chìm mình trong sương lạnh.
Trong chùa, dưới ánh đèn lưu ly bên cạnh một đỉnh trầm con, khói lên nghi ngút, sư Tuệ Không ngồi đọc kinh trước Phật đài. Cũng quyển kinh mà nhà sư hằng đêm ngày say sưa tụng niệm ; và cũng quyển kinh ấy, nhà sư tìm thấy trong đó chất chứa biết bao ý tưởng cao siêu, mầu diệu... nhưng hôm nay nhà sư lại cảm thấy vô vị lạ thường!
Nhà sư nghẹn ngào, để mấy giọt nước mắt rơi xuống làm nhòe mấy chữ son trong quyển kinh.
Cái ý nghĩa đọc kinh cứu khổ chúng sanh không đè nén được nỗi băn khoăn, lo nghĩ, nhớ thương của một tín đồ sùng đạo đối với tình mẫu tử. Rồi nhà sư bắt đầu thấy lòng mình như muốn trở lại cõi trần!
Vì...
Chiều rồi, sau cuộc khói lửa tên bay, nhà sư lần mò về quê hương thăm mẹ thì than ôi, cả gần một thôn đều làm mồi cho ngọn lửa, một số người đã bị giặc giết chết. Mẹ nhà sư vì già yếu, chạy không kịp nên bị giặc bắt chặt cổ, bỏ thây xuống dòng sông...
Tưởng rằng lìa cõi trần tục, vào chốn thiền môn, đọc kinh cầu xin siêu thoát, nhưng hôm nay bóng của người mẹ già bị chết một cách thê thảm ; và cảnh điêu linh, tang tóc của đồng bào chán chường quá làm nhà sư muốn quay lại với cõi trần, để làm một việc gì cho tròn hiếu đạo!
Nước mất nhà tan, sinh linh thống khổ, không được giải thoát ở hiện tại thì sao lại đọc kinh cầu xin giải thoát ở kiếp sau?
Nhưng trở lại với cõi trần hủy bo bao nhiêu năm công phu tu niệm, sư Tuệ Không cảm thấy như có một vật gì đè nặng ở tâm tư.
Cảm động, nhà sư gục đầu xuống bệ.
Nhưng rồi nhà sư lại ngẩng mặt lên nhìn Phật. Trên Phật đài, Phật vẫn chắp tay tĩnh tọa trên tòa sen, im lìm như bình thản trước cảnh tang thương thăng trầm của thế sự!
.......
- Bạch thầy! Từ rày bà không còn lên đây để viếng chùa lạy Phật, thăm chúng ta nữa. Mà chùa ta cũng vắng khách thập phương. Con buồn nhớ, đau khổ quá!
Nhìn tên đạo đồng trân trối, sư Tuệ Không nghẹn ngào, im lặng. Hai giọt nước mắt bỗng lăn tròn trên đôi má võ gầy.
Tỏ vẻ hối hận, tên đạo đồng chắp tay trước ngực, cúi đầu xuống:
- Bạch thầy! Con xin tạ lỗi, vì khêu động lòng sầu của thầy!
- Không. Con đâu có lỗi chi.
Rồi sư Tuệ Không lại gục mặt xuống, lẩm bẩm:
- Ta lỗi! Ta lỗi!
- Bạch thầy...
Ngẩng mặt lên, sư Tuệ Không ngắt lời, nói qua đôi dòng nước mắt:
- Phải. Ta lỗi! Vì ta không ở bên cạnh mẹ già để che chở phần nào cho người trong tuổi bóng xế chiều nghiêng... trong lúc mà cuộc sống của người cũng như của cả đồng bào luôn luôn bị đe dọa vì bọn xâm lược khát máu.
Tên đạo đồng buồn bã, tỏ vẻ lo lắng:
- Chắc nay mai giặc sẽ đến đây. Chùa ta ắt bị đốt. Tính mạng của thầy trò ta cũng khó an toàn. Nam mô cứu khổ cứu nạn Quan Thế Âm Bồ Tát!
- Phải. Con nói đúng. Có hẻm hóc nào mà giặc không đổ đến. Có ai mà không bị chúng giết chóc, mặc dầu là thầy tu. Họa chăng chỉ có bọn gian bán nước cầu vinh, làm tẩu cẩu trung thành cho chúng... Nhưng chúng ta là người, chúng ta đâu thể úy tử tham sanh mà đành phản bội Tổ quốc, giống nòi hay cam mình chịu trói. Chúng ta phải cùng đồng bào ra sức chận đứng chúng lại, đuổi chúng đi.
Nhìn vẻ mặt ngạc nhiên của tên đạo đồng, sư Tuệ Không nói tiếp với giọng cương quyết:
- Phật đã chiến thắng bọn Ma vương vì Phật là chánh, Ma vương là tà. Ta sẽ thắng giặc, vì giặc là tà, con ạ!
Ngồi trước hàng ba chùa, thầy trò im lặng, đăm đăm mắt nhìn từ xa dưới làng mạc còn vài cuộn khói đen ngùn ngụt, như đeo đuổi những ý nghĩ xa xôi.
Cảnh chùa hiu quạnh.
Bóng chiều đã ngả, ánh nắng vàng lợt lạt, thoi thóp trên hàng liễu rủ bên mái hiên chùa.
*
Khuya lắm rồi, dưới ánh đèn lưu ly bên cạnh một đỉnh trầm đã tắt, sư Tuệ Không ngồi trầm ngâm như pho tượng trước quyển kinh mới đọc nửa chừng. Hình bóng oan khổ của người mẹ già cứ ám ảnh mãi trước mắt. Tình cảm trần thế lại đè nặng tâm tư. Nhà sư gục đầu xuống bệ, thổn thức, khẩn khoản:
- Bạch đức Thế tôn! Cõi trần đầy hệ lụy. Đệ tử công tu siển bạc, đâu dám có lòng quyến luyến, vọng tưởng đến trần thế. Nhưng...
Sư Tuệ Không ngẩng mặt lên, nhìn Phật.
Phật vẫn im lìm.
Nhưng, đôi mắt hiền từ của vị Giáo chủ từ bi độ thế, nhìn chúng sinh một cách vô tư, sư cảm thấy có một sự hỉ xả vô biên. Phải rồi, Phật đã từng dạy: "Chừng nào chúng sinh thành Phật, ta mới thành Phật", và "nước mắt chúng sinh trên ba ngàn thế giới còn hơn nước của bốn đại dương". Vì thế, Phật đã từng chịu khổ hạnh gian nan để tìm con đường giải thoát cho chúng sinh, bởi thông cảm sâu xa cái khổ của loài người đương quằn quại trong biển trầm luân, đắm chìm trong hệ lụy.
Cái cử chỉ im lìm, dường bất động của đức Phật, biết đâu nó đã che giấu thầm kín mối đau khổ vĩ đại vì cái đau khổ của loài người!
Hiểu rõ tinh thần nhập thế sâu xa của đạo, sư Tuệ Không thấy mình đâu còn yên lòng nghĩ đến cảnh cực lạc, thiên đường cho cá nhân khi nhắm mắt, hay hạnh phúc cho riêng mình trong kiếp sinh hóa mà phải năm tháng đợi chờ... bằng sớm kệ chiều kinh.
Cảnh cực lạc cho cá nhân hay hạnh phúc riêng mình làm sao được trước gót giày của bọn xâm lăng khát máu như bọn quỷ sứ, Ma vương giày xéo quê hương đất nước, tàn sát đồng bào? Phải chăng làm tròn bổn phận với Đời tức làm tròn bổn phận với Đạo...
Thác nước bên đồi vẫn đổ dội triền miên trong đêm vắng. Gió thổi rì rào tạt vào khe cửa làm ngọn đèn lưu ly trên bàn Phận bơ phờ muốn tắt. Gục đầu bên bệ kinh trước Phật đài, lòng sư Tuệ Không tê tái.
Một vài con cú ăn đêm bay ngang buông thõng một giọng não nùng.
......
Rồi một sáng bình minh, cảnh vật còn mờ trong sương sớm, sư Tuệ Không cùng tên đạo đồng quảy gói, từ giã mái chùa thân yêu, hăng hái ra đi. Nhà sư bắt đầu nhập thế, xếp cà sa mặc chiến bào.
Tuy đi đã xa, nhưng thỉnh thoảng thầy trò còn quay nhìn lại cảnh chùa xưa, buông khẽ tiếng thở dài não nuột như còn luyến tiếc mùi thiền.
NGUYỄN TỬ QUANG
Thứ Bảy, 18 tháng 5, 2019
Nụ Môi Hồng
Đêm hôm nay muôn vì sao dát ngọc
Trên nền trời xanh thẳm, ánh trăng trong
Đêm hôm nay, đêm huyền diệu vô cùng
Em có biết là đêm gì không nhỉ?
Cách đêm nay hai mươi lăm thế kỷ
Trong hoàng cung ngào ngạt những hương thơm
Muôn chim lạ bay về từ muôn phương
Bỗng đậu lại và cất cao giọng hát
Nàng hoàng hậu diễm kiều vừa dạo bước
Ngắm vườn xinh, nghe chim tấu khúc ca
Rồi bỗng nhiên vẫy nhẹ cánh tay ngà
Một hoàng tử hiện ra xinh xắn lạ
Bàn chân son nhẹ nhàng đi thong thả
Mỗi bước hồng là một đóa sen vươn
Trên đầu ngài tỏa rực ánh hào quang
Cả khu vườn reo vui trong nắng dạo
Ngài càng lớn càng nở nang diện mạo
Tính thông minh khắp nước chẳng ai bằng
Tinh thông nghề võ, điêu luyện nghiệp văn
Hai mươi tuổi kết duyên cùng công chúa
Nhưng một đêm cửa hoàng thành chợt mở
Ánh trăng vàng treo lơ lửng bên song
Ngài nhẹ bước cùng với một tôi trung
Bỏ tất cả con thơ và vợ đẹp.
Ngài đi tìm một con đường giải thoát
Cho riêng ngài và tất cả chúng sinh
Tu khổ hạnh dù cám dỗ bao quanh
Ngài vẫn quyết một lòng tìm chánh đạo...
Đêm hôm nay, là một đêm huyền diệu?
Đêm ra đời của Đức Phật Thích Ca
Ánh đạo vàng rải khắp nước non ta
Sao còn có những người ham chém giết?
Hỡi tất cả người dân non nước Việt
Nắm tay nhau ta truyền trọn tình thương
Ôm nhau hôn bằng những nụ môi hồng
Cho tất cả niềm vui thành biển lớn.
TRINH CHÍ
(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 152, ra ngày 1-5-1971)
Thứ Sáu, 17 tháng 5, 2019
Ăn Quịt Phở
- Ở Hưng Đạo vừa mới mở một tiệm phở ngon lắm, tụi mày ơi! Hay là tụi mình vào làm một chầu đi, cuối tháng ăn khao mà lỵ – Thằng Hùng nói.
Nghe đến phở chúng tôi đứa nào cũng cảm thấy kiến đang bò bụng, hơn nữa cuối tháng đứa nào cũng được bà già thưởng cho vài ghim, không lả lướt phố thì để làm gì? Nghĩ thế nên năm thằng đều kéo nhau đến "Ngàn Phương" nhậu phở. Đến trước cửa tiệm phở thằng Hưng gọi giật lại:
- Bây giờ tụi mình tính làm sao ăn no bụng rồi, mà còn khỏi phải trả tiền thế mới hay.
Tôi nghĩ thầm trong bụng, có nước ăn quịt của người ta chứ làm gì được, nhưng không dám nói ra sợ tụi nó cho là mình có ý xấu, vả lại trong túi đứa nào cũng có tiền hết cơ mà. Tôi im lặng để xem tụi nó đưa ra ý kiến như thế nào. Chợt thằng Long lên tiếng, bao nhiêu cặp mắt dồn về nó chờ đợi:
- Bây giờ tụi mình vào tiệm, cứ lẳng lặng gọi thức ăn, đứa nào muốn ăn bao nhiêu thì ăn, khi nào hết muốn ăn nữa thì thôi. Xong xuôi đâu đó, tao nháy một cái tụi mày đều rút bóp ra hết...
Nghe ý kiến ngồ ngộ, trả thì một đứa trả thôi chứ, ai lại đứa nào ăn đứa nấy trả sao? Làm vậy mất mặt KBC còn gì? Từ xưa đến nay bọn này đều xài tiền chung kia mà! Tôi thắc mắc vội hỏi:
- Đứa nào trả một đứa thôi chớ! Hay là để tao trả, ai lại làm vậy người ta cười cho. Bộ tụi mình không thể bao cho nhau sao?
- Ấy! Mày chưa hiểu hết dự định của tao, thằng này đơn sơ cụ quá đi thôi! Nó như thế này này... Tất cả tụi mình đều rút bóp ra, xong rồi đứa nào cũng đòi trả cả, như vậy ông chủ không biết lấy của đứa nào, giằng co một hồi rồi tao đưa ra ý kiến...
Cả bọn vỗ tay tán thành, chấp thuận ý kiến tuyệt diệu này. Thế là được một chầu phở no nê mà tiền vẫn còn nguyên. Chẳng mấy chốc chúng tôi đã chễm chệ trong tiệm phở, tiệm mới mở nên có vẻ sang ghê, nhìn lại mặt đứa nào cũng hớn hở ngồi rất tự nhiên, chắc là ông chủ cũng hy vọng một số tiền lớn đấy, với lại khách mở hàng mà. Ông vui vẻ nói cười luôn miệng:
- Mấy cậu dùng gì để các em nó dọn?
- Cho tôi một chai Lade, một tô bún bò giò heo.
Tiếp đến thằng Long có vẻ sành điệu lắm:
- Bác lấy cho bia 33 đi và một tô phở gà...
Hết thằng này gọi đến thằng kia gọi, làm ông chủ trở tay không kịp, nhưng mặt ông cũng niềm nở lắm. Nào là thằng Hùng nem nướng, thằng Hưng Martin, hủ tiếu, thằng Tiến phở bắc, nghĩa là thi nhau mà gọi.
Thằng Long còn bày ra trò ăn đua nữa chứ, coi thử bụng thằng nào có thể chứa nhiều nhất. Ăn uống xong xuôi đâu vào đấy, thằng Long gọi chủ tính tiền, miệng thì nói chuyện với chủ, nhưng hai chân thì đang nói chuyện với bọn tôi, đứa nào cái đầu cũng gục gặc ra vẻ đắc chí lắm. Chợt ông chủ nói:
- Mấy cậu cho năm ngàn ạ!
Thằng Long không nói không rằng rút bóp ra nháy bọn tôi một cái, đứa nào cũng từ từ rút bóp. Giọng thằng Long oang oang:
- Để tao trả tiền cho.
Thằng Hùng nói:
- Không được! Tao mời tụi mày đi ăn thì tao phải trả tiền, ai lại để mày trả?
- Tao đi ăn với tụi mày lâu nay tao chưa trả, hôm nay tới phiên tao – Thằng Hưng nói.
Rồi tiếp theo thằng Tiến:
- Mày mời tao đi ăn thì để tao trả tiền, chứ lẽ nào mà mày trả coi kỳ quá!
Tôi không nói bỏ tiền ra bàn, nhưng thằng Long không chịu để tôi trả. Tôi phải nói một câu cho hợp rơ một tí:
- Tụi mày đứa nào cũng đòi trả hết, bây giờ êm nhất là để tao trả cho.
- Mày chê tao không có tiền sao mày! – Thằng Hưng nói.
Ông chủ ngồi cười, vì không biết lấy tiền của đứa nào bây giờ, ông cũng đưa ra ý kiến:
- Hay là mấy cậu đánh tù tì đi.
Nhưng cả bọn đều phản đối:
- Tôi cũng không biết đánh tù tì nó ra làm sao nữa!
Đợi cho cả bọn tranh hùng tranh bá, thằng Long mới từ từ đưa ra ý kiến mà nó đã dự định trước. Chúng tôi đứa nào cũng nôn nao, không biết cái kế của thằng Long có thành không nữa. Nếu nó thành công thì không nói gì, lỡ không xong thì phải bay mất năm ghim.
Bây giờ mặt đứa nào cũng hiền từ chứ không có vẻ gì là chúa đảng ăn quịt cả.
- Bây giờ tôi đưa ra ý kiến này. Ông chủ gạch hai cái mức từ chỗ này đến cuối đường Trần Hưng Đạo, nếu đứa nào chạy về đây trước thì đứa đó được trả tiền. Hiện giờ đứa nào cũng đòi trả tiền hết thì làm sao đây!
Ông chủ nghe ý kiến hay hay nên ưng thuận ngay, ông không biết đó là cái mưu do bọn tôi đặt ra, hơn nữa làm sao mà ngờ được, bảnh trai như vậy không lẽ đi ăn quịt à! Ông lẳng lặng đi lấy phấn vẽ, chúng tôi ngồi đợi ông trở về. Xong đâu đấy năm thằng ra đứng xếp hàng, ông chủ cũng bắc ghế ra ngồi làm trọng tài. Ông đếm:
- Một... hai... sửa soạn, ba...
Năm thằng co giò chạy như điên, ông chủ cũng tức cười, cười vì ý kiến ngộ nghĩnh của bọn trẻ. Nhưng rồi năm phút trôi qua... tiếp đến mười phút nữa mà bọn kia cũng chưa thấy trở lại. Ông lẩm bẩm một mình:
- Quái! Bọn này làm gì trên đó mà bây giờ chưa đứa nào tới đích, chạy gì mà như rùa vậy, mình ráng ngồi đợi một tí nữa coi!
Nhưng rồi bóng năm thằng cũng biệt tăm luôn, ông nóng ruột quá nên lấy xe chạy lên coi thử bọn này ngồi làm gì trên đấy. Đến khi lên tới nơi thì hỡi ôi! Năm công tử nhà ta không còn một ma nào ở đó cả, ông tìm quanh quất cuối cùng cũng chả thấy đâu. Ông chợt nghĩ:
- Thì ra bọn này chạy đến cuối đường Trần Hưng Đạo rồi tẻ qua chi thông tin và đi mất.
Đúng như ý nghĩ của ông chủ, bọn này đến đó rồi tẻ đi mất, cả bọn đứa nào cũng được một bữa cười vỡ bụng. Thằng Long khoe khoang công trạng:
- Nhờ tao chứ không cũng bay mất năm ghim rồi!
- Mày chỉ được cái tài... Nếu không nhờ bọn này hưởng ứng lấy gì thành công?
Thằng Hùng nói:
- Thằng nào cũng muốn kể công nên cứ ba hoa cái miệng mãi.
Cuộc vui chấm dứt, đứa nào về nhà đứa đó. Tôi quay lại quán phở "Ngàn Phương" nhìn thấy ông chủ ngồi than một mình:
- Mình già như thế này mà còn bị bọn trẻ chơi quịt thì hết nước!
SA MẠC LINH
Thứ Năm, 16 tháng 5, 2019
Trái Me Chua
- Me ở đâu mà bọn con gái ăn ngon quá vậy? – Thằng Tấn nói.
Nhưng chẳng có ai trả lời cho nó, chúng tôi cũng đang mang một thắc mắc như nó vậy. Từ ngày me có trái đến giờ, ngày nào đi học cũng thấy me nhởn nhơ trên cành, nhưng chẳng biết làm gì hơn là đưa mắt trông lên, vì sự cách ngăn của hàng rào quá cao, hàng me trĩu đầy những trái, mà không ban bố cho bọn tôi lấy một trái để nếm thử mùi vị của me chua. Nhìn bọn con gái tụm năm tụm ba ngồi ăn me mà bắt thèm, cứ tưởng tượng những trái me được chấm muối ớt... mà nhỏ dãi. Chúng tôi mới quyết định làm một bữa để coi thử nó như thế nào mà bọn con gái ngồi ăn ngon lành, nhưng rồi nghĩ lại thì năm thằng chả thằng nào nhà có me cả. Con gái thì ra chợ mua được, chứ con trai ai lại mua me bao giờ? Rồi người ta sẽ gán cho cái danh "con gái" mất mặt anh hùng còn gì. Nhưng đã quyết ăn thì phải sao chứ? Ngồi nghĩ một hồi chợt thằng Tấn nói:
- Hay là sáng nay mình đi học sớm đến nhà ông Hương quản làm một trò "du kích" đi, sức mấy mà tụi con gái biết mình mới đánh "du kích" tại nhà Hương quản?
Nghe đến me đứa nào cũng nhỏ dãi rồi còn giờ đâu mà suy tính nữa, miễn sao có me bỏ miệng là được. Sáng nay khi ngủ dậy tôi phải nói dối với bà già là tới phiên trực nên phải đi học sớm, "bà già" nghe êm xuôi nên cũng không ngăn cản gì cả. Đến trước nhà thằng Tấn, tụi nó đã đông đủ rồi, tôi phải giả vờ kẹt xe Mỹ nên đến trễ, nếu không tụi nó nói ở nhà bú mẹ rồi đó! Năm thằng bắt đầu kéo nhau đi, và cũng phân chia công tác luôn, chứ đâu có lộn xộn được! Hết đứa này nói đến đứa kia nói, chẳng mấy chốc đã đến vườn cây ông Hương quản. Thằng Tấn vội chia công tác kẻo không kịp giờ "làm việc":
- Tao với thằng Tuấn leo lên cây, thằng Tường với thằng Tâm ở dưới gốc, lượm bỏ vào cặp, còn thằng Tốt đứng gác cổng. Mày phải cho lanh chứ không bị bắt đó nghe, tại tao thấy tướng mày cũng khá lanh nên mới giao nhiệm vụ quan trọng đấy.
- Thôi mà đừng cho em đi tàu bay giấy nữa, tội nghiệp em quá đi thôi. – Thằng Tốt nói.
Nghe phân công như vậy thì biết là bọn này ăn trộm có nghề rồi. Thế là hai thằng trên cây hai thằng dưới đất, đứa nào cũng nuốt nước miếng ừng ực. Me ơi là me! Nó nhiều làm sao, hái đầy cặp rồi mà vẫn còn muốn hái thêm nữa. Hai thằng trên cây cứ say sưa hái mãi, đến nỗi tôi phải dọa Hương quản ra nó mới trụt xuống, và co giò chạy bất kể sống chết làm tôi và thằng Tâm cười đau cả bụng. Đến khi ra tới đầu ngõ nó mới ngoảnh đầu nhìn lại, nhưng rồi Hương quản đâu chả thấy mà chỉ thấy hai thằng leo bờ rào bước ra. Nó tức quá:
- Thằng Tường dọa tao chạy muốn hụt hơi rồi đây nè, tao chưa cho ăn vài cái "cốc chưởng" là may đấy. – Thằng Tuấn nói.
Thằng Tốt từ đằng xa chạy lại vì bị chó nhà ông Hương quản phát giác. Cả bọn lại kéo nhau vào lớp. Đến trước cổng trường chẳng thằng nào dám vào vì trong lớp người ta đã an tọa hết cả rồi, quay về thì lãnh hai trứng vịt mà còn bị chép phạt nữa chứ. Thôi thì vào đại, quá lắm lãnh vài lời huấn từ của thầy chứ mấy. Nghĩ thế nên năm thằng mới kéo nhau vào lớp, mặt thằng nào cũng hiền từ ra phết, chả bù cho vài tiếng đồng hồ trước đây. Nhìn thấy năm đứa đứng khép nép ngoài cửa, thầy hỏi:
- Các em làm gì mà đến trễ thế?
Vì đã bàn với nhau trước nên tất cả đều viện lý do là bị kẹt cầu, đó là lý do vẫn thường xảy ra hằng ngày. Thầy nghe vậy tin cái rầm, thế là năm thằng lại kéo nhau vào lớp giữa những tiếng xầm xì ở dưới lớp:
- Ôi! Sao mà hôm nay lời thầy nói êm dịu như thế! Chả bù cho mấy lần trước.
Đứa khác tiếp:
- Thầy thương tụi nó lắm mày ơi! Học trò cưng mà.
Thằng Đạo vốn không ưa tụi này nên nói thật to cốt cho thầy nghe:
- Tụi nó hái trộm me đấy! Hèn gì cặp thằng Tuấn đầy nhóc.
Tôi phớt tỉnh ăng lê như là vô tội, thong thả đến chỗ ngồi. Xong rồi thằng nào cũng chăm chú nhìn lên bảng như là siêng học lắm, thực ra hai tay đang làm việc. Những trái me được di chuyển trong im lặng, đợi cho thầy trả bài xong và bắt đầu giảng bài thì làm việc mới vững bụng hơn. Tiếng thầy vang trên bảng:
- Hôm nay các em học về "khí cụ"...
Nghe thầy nói được bấy nhiêu đó thì mạnh thầy, thầy giảng, mạnh trò, trò cứ làm, ai có việc nấy hết. Thằng Tuấn mở gói muối ớt đã để sẵn trong hộc bàn, chuyền cho mỗi đứa một ít. Mắt me đầu tiên được bỏ vào miệng làm thằng nào cũng nhăn mặt cả. Thằng Tốt chịu không thấu hít hà lên rần rần như phải con gì cắn, làm thầy phải ngưng giảng bài, quay lại hỏi:
- Trò Tốt làm gì mà hít hà dữ vậy hả?
Thằng Tốt sợ quá, nhưng không lẽ khai thật ra, nên nó vội nói:
- Thưa thầy, trò Tường trò ấy nhéo em đau quá nên em hít hà đấy!
Thầy trừng tôi một phát và quay lên giảng tiếp. Trong khi đó tôi nhìn lại mấy đứa kia, thì thằng nào cũng đang nhăn như khỉ ăn ớt, không ai đánh mà nước mắt chảy dài, như là bi kịch đang diễn ra trong lớp. Thằng Tấn nói thầm với mấy đứa tôi:
- Tụi con gái ăn chua giỏi ghê hả mày! Tụi nó ăn cả chục trái không sao, còn mình mới ăn có một trái mà nước mắt chảy ròng ròng.
- Thằng này nói nghe đơn sơ lạ, ăn chua là cái vốn của bọn con gái mà, còn nói gì nữa.
Thầy để ý bọn này cứ xầm xì mãi, bắt đầu nghi, miệng giảng mà mắt luôn luôn hướng về bàn tôi, xem thử có gì bí ẩn mà bàn tán dữ vậy. Chợt thầy thấy trò Tâm vừa bỏ vào miệng, thầy gọi đứng dậy:
- Khí cụ là gì Tâm?
Mắt me đang ngự trị trong miệng làm sao nói bây giờ? Ruột đang đánh lô tô mà thầy thì cứ nhìn trân trân. Thằng Tấn thúc cùi chỏ nhắc:
- Cúi xuống nhả me ra, không thì nuốt vào bụng đi!
Nhả ra thì sợ thầy thấy, nên nó đành nuốt vào bụng. Nhưng đến giữa cổ mắt me không chịu trôi nữa, làm nó cứ nhướng lên nhướng xuống mãi. Thầy biết là đang ăn vụng trong lớp rồi, nên thầy gọi tiếp:
- Tuấn, khí cụ là gì?
Tuấn biết trước thế nào cũng bị gọi nên đã quay sang hỏi tôi. Tôi vừa nhắc xong thì cũng là lúc thầy gọi đứng lên. Nó mừng quá vội trả lời liền:
- Thưa thầy, khí cụ là dụng cụ dùng để...
Nghe bấy nhiêu thầy cho ngồi xuống và lãnh mười ba điểm ngon ơ, thầy còn khen là chăm chỉ nữa chứ. Còn Tâm khi đó miếng me đã trôi đi nên mặt mày tươi rói. Thầy gọi:
- Tâm, lập lại coi khí cụ là gì?
Vì mải lo cho mắt me trôi xuống bụng, Tâm nhà ta đâu có để ý gì, nghe thầy gọi mới giật mình giải thích:
- Thưa thầy khí là hơi, cụ là già, như thế khí cụ là hơi người già!
- Trời ơi! Sao trò trả lời như vậy? Trò không nghe trò Tuấn nói sao? Có phải trò đang ăn vụng không?
Nghe thầy hỏi dồn dập, quýnh quá nó vội trả lời:
- Thưa thầy vâng. Con đang ăn "dụng".
- Thế ăn "dụng" trò thấy có ngon không?
- Thưa thầy, ăn "dụng" ngon lắm chớ, hơn nữa cái gì lén lút thấy thú vô cùng.
- Trò biết ăn trong lớp có lỗi kỷ luật không?
- Thưa thầy dạ biết.
- Nếu biết tại sao trò còn ăn?
- Thưa thầy tại nó cám dỗ con.
- Không đem vào lớp lấy gì nó cám dỗ?
- Con cũng không biết ai bỏ trong cặp nữa, hồi nãy lấy vở con bắt gặp nó nằm trong cặp nên mới lấy ra...
Thầy không biết nói gì hơn là cho nó ngồi xuống.
Sau một bữa ăn trộm me và ăn vụng me, chúng tôi chả đứa nào còn nghĩ đến me chấm muối ớt nữa, vì không quen ăn chua nên mặt thằng nào cũng như đưa đám ma. Thế là cặp táp me muối ớt đành chuyền xuống cho bọn con gái làm việc hộ vậy. Bọn con gái thấy me như mèo thấy mỡ, cứ hỏi đi hỏi lại:
- Me ở đâu tụi mày có nhiều dữ vậy?
- Tụi mày hái trộm me hay là mua đấy hả?
Tôi tức quá:
- Ở đâu thì có cho mày ăn thôi chớ, làm như hồi giờ chưa thấy me lần nào vậy.
Bị mất hứng nên bọn con Hiền, con Thảo nín luôn.
Sáng hôm sau khi vào lớp, ngay chỗ tôi ngồi có một gói gì cũng khá to, và kèm một gói nho nhỏ nữa. Tôi không biết ai đã bỏ chỗ mình, nhưng với bản tính tò mò tôi mở ra xem... Tôi ngạc nhiên quá, đó là gói ổi chín, và kèm theo một gói muối ớt nữa. Tôi không biết là của ai nhưng đã để chỗ tôi thì tôi cứ việc ăn. Ổi chín thơm quá. Hèn gì mới vào lớp thằng Tấn cứ hít mãi.
- Không biết ổi chín ở đâu mà thơm quá!
Tôi ngồi im ru để cho tụi nó hít đã thèm, khi đó tôi mới bắt đầu cho lòi ra và cũng đợi có dịp mới ăn được chứ. Hôm nay gặp giờ Sử Địa nên thầy giảng thao thao không biết trời đất là gì! Tụi này dù có ngủ hai giấc thầy cũng không biết nữa. Tôi thò tay xuống hộc bàn lôi ra tất cả là mười trái. Mười trái thì vừa đủ cho mỗi thằng được hai trái. Không biết ai biếu mà âm thầm lặng lẽ như vậy, còn tính toán vừa đủ chẵn nữa chứ. Tụi nó thấy ổi, mắt đứa nào cũng sáng lên. Thằng Tốt nói:
- Chắc món này không làm cho bọn mình nhăn mặt nữa đâu.
Mùi ổi chín bay ra cùng lớp, mấy đứa khác cứ nhớn nhác tìm kiếm, nhưng cũng chả thấy vì tụi này có nghề ăn vụng rồi kia mà, chỉ còn đợi cấp bằng nữa thôi.
Mấy đứa con gái làm gì mà cứ quay qua nhìn tụi này cười hoài, chắc là nó biết tụi này ăn chứ gì? Nhưng cũng ráng vừa ăn trộm vừa la làng:
- Nhìn gì dữ vậy, bộ tụi này ăn sao?
Con Thảo nhanh miệng hỏi:
- Ổi chín ngon không? Chắc là số một rồi chứ gì?
Ủa! Thật là lạ! Mấy đứa ngồi sau lưng còn chưa biết mà dãy bên kia tụi con gái đã biết rồi! Không lẽ ổi này của nó? Nghĩ như vậy nhưng chúng tôi cũng ráng hỏi:
- Ổi chín ở đâu mà kêu là ngon?
- Thôi mà, đừng làm bộ nữa, của người ta biếu đấy! Mười trái đúng chưa?
Tôi chợt hiểu. Thì ra tụi này cho me tụi kia cho ổi "me qua ổi lại" mới toại lòng nhau là huề cả làng!!!
SA MẠC LINH
(Trích từ tạp chí Tuổi Hoa số 153, ra ngày 15-5-1971)
Thứ Tư, 15 tháng 5, 2019
Thằng Kếu Sứt
Nội cái xóm Cầu Móng ai cũng biết nó. Đi tới đâu là phá phách nghịch ngợm lung tung ở đấy. Cả xóm chạy mặt nó. Song nói cho cùng khi biết đến hoàn cảnh mồ côi cơ cực của nó thì ai cũng đem lòng thương hại chẳng nỡ ghét bỏ.
Từ khi mụ Cỏn bán hột vịt lộn bị chết vì đạn pháo kích, đứa con trai duy nhất của mụ bị thương nhẹ ở môi, nó mang tên Kếu Sứt, sống dật dờ bám víu lấy xóm Cầu Móng, cái xóm lao động nghèo nàn bẩn thỉu, rác rến cao hơn đầu người và nhà cửa thì một nửa làm trên đất, một nửa chìa lìa ra mặt sình bờ sông.
Thằng Kếu Sứt đã sống và đã lớn lên ở đấy một cách khốn khổ, âm thầm như một con chuột sống với đống rác ở dốc đầu cầu. Chẳng ai để ý đến chúng nó, cả con chuột lẫn thằng Kếu Sứt. Có nhiều buổi chiều thằng bé con sứt môi lang thang ngoài đống rác lượm đồ thừa thãi để ăn, lũ chuột chạy luẩn quẩn dưới chân như những người bạn đồng cảnh. Ban đêm người ta gặp nó lầm lũi ở bờ sông cắm cần câu cá, hoặc ẩn hiện như ma trong các vườn để hái trộm trái cây. Còn ban ngày rất ít khi gặp Kếu Sứt, nó kiếm chỗ xó xỉnh nào đó chui vào ngủ vùi, hoặc trên nóc chợ, hoặc trong góc chùa, cũng có khi nó mò xuống chân Cầu Móng, nơi trú ngụ của ông Bảy Mù mài dao, lục lọi đồ ăn rồi nằm co quắp ngủ ngon lành.
Nó khổ, nó cực song chính cái khổ cực côi cút đã tôi luyện Kếu Sứt thành chai đá lì lợm. Nó lang thang chui rúc khắp nơi mà cũng nhờ vậy nó học hỏi được đủ mọi thứ hay dở. Lũ con nít xóm Cầu Móng phần đông đều thán phục thằng Kếu Sứt. Cứ kể trong số những đứa trẻ nghèo thì nó đúng là thằng nhỏ đáng được chú ý nhất. Kếu Sứt có thật nhiều tài, ngoài việc câu cá, bẫy rập chim se sẻ, sửa xe đạp, xe gắn máy, vá vỏ ruột xe v.v... nó còn ca vọng cổ thiệt mùi, ăn cắp vặt, bắt trộm gà vịt chó, bẻ trộm trái cây v.v... mục gì nũng tỏ ra có biệt tài, và nếu cần, bất cứ lúc nào nó cũng có thể biểu diễn 1 màn thật đẹp mắt để bạn bè coi chơi.
Hồi trưa nó mới tức khí trổ tài mua dao cho tụi lỏi tì thưởng thức trước cửa tiệm hủ tiếu của chú Xồi, và cũng vì vậy xảy ra vụ "kên xì po" với thằng Tí Sún. Bây giờ nó chợt thấy hối hận. Hai đứa vốn là bạn chí thân nhưng cứ lâu lâu chúng lại gây gổ chửi nhau một trận thật kỹ. Kếu Sứt rất chịu Tí Sún, Nó truyền đủ nghề cho bạn, từ cách bẫy chó, rập chim, câu cá, dạy ca vọng cổ dạy luôn cả cách ăn cắp vặt nữa. Còn Tí Sún mặc dù hùa theo Kếu Sứt phá phách song thỉnh thoảng cũng biết can ngăn bạn, và đôi khi giúp đỡ cho bạn chút đỉnh về ăn mặc.
Hôm nay thằng Kếu cạn tiền, nó đói bụng từ ban trưa, mò xuống gầm cầu lục đồ của ông Bảy Mù, chẳng còn cái gì để ăn, bèn gỡ đại sợi dây câu rồi đi thẳng vào chợ, đến ngay đống bắp của bà Tư Lù vờ vĩnh ngồi xuống lựa. Bà Tư thấy nó, ré lên:
- Úi thằng ông mãnh! Tới đây phá, còn buôn bán gì nữa! Đi đi!
- Bà để cháu lựa mấy trái mà!
Miệng nói, tay nó cột lẹ 1 đầu dây câu vào 2 trái bắp lớn và xếp ra phía ngoài cùng. Nó lượm 2 trái khác giơ ra trước mặt bà Tư, nói trây trúa:
- Xí cô hồn cho cháu 2 trái này đi bà! Bữa nay hết tiền đói quá bà ơi:
Bà Tư Lú vớ cây đòn gánh hươi về phía Kếu Sứt:
- Cha tổ mày! Bắp thối đâu mà cho! Ám bà, bà đập chết mẹ bây giờ!
Thằng Kếu Sứt liệng vội 2 trái bắp, né mình tránh chiếc đòn gánh, nó cười nham nhở đứng dậy ra kiểu thiệt thà phanh rộng áo ngực rũ rũ rồi xoay lưng vừa đi vừa gân cổ lên ca vọng cổ:
- Khoan! Bà ơi! Xin bà hãy dừng tay để nghe đôi lời phân giải, vì thân phận cháu mồ côi nên đành mang số kiếp... ăn (ư ư ừ...) mày! từng, tưng tưng, tứng tửng ư ư từng!
Nó giả bộ thiệt khéo, nhưng ngón chân cái của nó kẹp rất chặt 1 đầu dây câu, lết chầm chậm ra góc đình chợ, ngồi xuống gục mặt trên đầu gối in hệt một con mèo đói. Bà Tư Lù lườm theo, yên tâm quay lại nói chuyện với bạn hàng kế bên, bỗng "soạt" một tiếng, như có con chuột chạy qua. Bất giác bà rụt vội chân lên sạp gỗ cúi nhìn xuống dưới gầm sạp, không thấy gì hết, bà lại tiếp tục chuyện trò. Chẳng ai để ý đến hành động của Kếu Sứt. Trong một chớp mắt, nó giật lẹ sợi dây câu, 2 trái bắp lớn chui tọt ngay vào cạp quần. Và nó lẩn đi lanh như một con sóc.
Hai trái bắp nướng được kể là bữa cơm chiều của Kếu Sứt. Nhưng nó chưa đủ no. Lót dạ có hai trái bắp thì ăn nhằm gì? Thằng bé bèn trổ ngón tài mọn ra để hòng kiếm thêm chút cháo. Nó chạy ù xuống cuối xóm mượn mớ đồ nghề vá xe của anh Tám Mô bi lết, đem ra ngồi ở ngã ba làm như một tay thợ chuyên nghiệp.
Chỉ năm ba phút sau Kếu Sứt đã có khách hàng đủ loại xe, Honda, Yamaha, Mobilette, Suzuki từ 3 hướng bị xẹp lốp dẫn tới. Thằng bé làm bộ quan sát các chiếc xe hư, nó bí mật gỡ lẹ các mũi thép kẽm gai giấu vào túi áo rồi lui cui làm việc. Mỗi miếng vá tính có 30đ, như vậy là quá rẻ, chẳng ai la rầy gì hết. Ngước mặt nhìn trời đêm, nó cất giọng ca nghêu ngao thật vô tư:
- Nhưng thôi anh hãy đi đi để mặc em ở lại, chôn đời hoa trong bóng tối muôn... đời... Vì em đã tự biết thân nhơ bẩn nhiều rồi, dầu tình cảm có đẹp như trăng sáng cũng bị lu mờ qua thể chất tanh hôi. Định mạng chia đôi còn mong gì sum họp lại. Vậy em xin cam phận...
- Ê! Mày a Kếu?
Kếu Sứt ngửng lên thấy thằng Mọi Cà Chua đứng sững trước mặt, nó tái người lắp bắp:
- Anh Hai... mạnh giỏi anh Hai?
Mọi Cà Chua đảo mắt một vòng, còn 3 chiếc xe xẹp bánh nữa khách đang đợi vá. Nó gườm gườm nhìn Kếu Sứt:
- Anh Hai mạnh, chỉ có anh Hai mày kia là xẹp thôi!
Mọi Cà Chua chỉ tay ra phía sau, Kếu Sứt nhìn thấy thằng Tí Sún đang í ạch dẫn chiếc xe lăn tay có gắn máy của Thiếu Úy Dũng bị xẹp bánh đi tới. Nó sợ điếng người không dám hé răng, vội vã làm thật lẹ mấy chiếc xe cho khác. Khi khách đã đi hết chỉ còn lại 3 đứa, thằng Mọi Cà Chua bỗng nhiên nổi nóng xông tới phóng 1 cú đá vào hông Kếu Sứt, gằn giọng chửi thề:
- Chó mày! Cái gì đây? – Nó chìa mẩu kẽm gai ra trước mặt Kếu Sứt – Hết bẫy chim bẫy chuột giờ đến mục bẫy anh Hai mày hả?
Kếu Sứt vừa gập người xuống, nó liền tống đầu gối lên mặt, nghe cái bốp. Thằng bé bật ngửa ra sau ngã xuống vệ đường. Thằng Mọi có cái dở là mỗi khi đàn em phạm lỗi, nó sửa trị có hơi kỹ. Tuy vậy Kếu Sứt tỏ ra chịu đựng lì lợm phi thường, không kêu khóc cũng không bỏ chạy nó nhận lỗi bằng cách im lặng và hì hục vá lại cái bánh xe bị xẹp. Xong việc, Mọi Cà Chua lên mặt kẻ cả, thảy cho nó 100đ, thằng bé vội nói:
- Thôi, thôi! Em không tính tiền anh đâu.
- Cầm lấy! – Mọi Cà Chua nói như ra lệnh – Thiếu xin tao cho, từ rày bỏ cái thói rắc kẽm gai đi. Tối nay có chuyện gấp đụng phải mày làm hư bột hư đường hết trơn.
Mọi leo lên xe, quay lại Tí Sún hất hàm:
- Đi mày!
- Thôi! Em ở lại chơi với thằng Kếu, anh đi đi anh Hai!
- Chơi với nó riết thành thằng ăn cắp đó!
Nói xong Mọi Cà Chua rồ ga "dọt" luôn. Tí Sún bảo Kếu Sứt:
- Mày làm ảnh giận đã nư.
- Bữa nay tổ trác tao rắc 10 gai (nó moi túi lấy ra một nắm kẽm gai) đơm được 9 xe, tính nghỉ rồi chứ. Lạng quạng lại đơm nhằm anh Hai cái gai thứ mười. Mẹ kiếp! Đúng là ân oán giang hồ!
- Kiếm được nhiêu mày?
Kếu Sứt kiểm tiền, kể cả 100đ của Mọi Cà Chua nó kiếm được 370đ. Hai đứa thu dọn đồ nghề đem tới trả anh Tám Mô bi lết, biếu anh 100đ rồi dẫn nhau ra tiệm hủ tiếu chú Xồi, mỗi đứa quất liền hai tô.
Khi đã no bụng, Kếu Sứt hỏi Tí Sún:
- Ănn vú sữa không?
- 4 tô hủ tiếu hết 260đ, còn đâu nữa mà mua vú sữa.
- Xì! – Kếu Sứt trả tiền, kéo Tí Sún ra đường – Muốn ăn tao hái cho ăn chớ mua gì.
- Hái ở đâu?
- Vườn nhà ông Biện Huê chứ đâu!
- Eo ơi! Tao với con Lụa vừa ở trong nhà ông Biện ra đây nè! Thôi mày! Vô ăn trộm lỡ người ta bắt được ê mặt!
- Bắt thế nào được, mày sợ thì đợi tao ở góc đường, tao leo rào vô một mình.
- Nhà ông Biện có con chó Bẹc giê đó mày.
- Úi ăn nhằm gì.
Thằng Kếu Sứt chuẩn bị ra nghề, nó thủ theo cái khăn lông khá lớn, 1 cái chân ghế gẫy, một quả mướp nóng bỏng. Khi con chó nghe tiếng động xồ ra, Kếu Sứt liệng ngay cho nó quả mướp nóng, con chó dữ tợn nhào tới đớp phập 1 cái, bỗng nhả vội ra, tru lên mấy tiếng đau đớn rồi cúp đuôi chạy mất.
Kếu Sứt cẩn thận ngồi rình một lúc cho chắc ăn, rồi nó men tới bức giậu bằng song sắt tìm cách leo vào vườn. Song sắt khá cao trên đầu lại uốn cong ra nên không thể leo qua được, mà nghiêng mình lách vào cũng khó vì song hẹp. Kếu Sứt bèn xoắn chiếc khăn lông lại như 1 đoạn dây thừng, nó buộc vòng tròn qua 2 cây song sắt, đoạn xỏ cái chân ghế gẫy vào mà quay giống như cách quay néo. Thật là tuyệt diệu, không ai ngờ chỉ với chiếc khăn lông mà nó đã làm cong oằn được cây song sắt 1 cách quá dễ dàng. Thằng bé chui tọt ngay vào vườn, lát sau nó chui ra, tay cầm chiếc khăn lông gói 6 trái vú sữa. Tí Sún đợi ở góc đường. Bóng đêm che đậy tất cả hành vi trộm cắp của chúng nó.
- Vú sữa nè! Làm trái tráng miệng, mày!
Tí Sún cầm trái vú sữa chín mềm còn dính nhựa thơm ngát, ngần ngừ:
- Tao không ăn.
- Bộ trái cây bứt trộm, chê hả? Chừng nào má mày bỏ tiền mua mới ăn sao? Mẹ kiếp, con nhà giầu đứa nào cũng đạo đức cùng mình à!
- Cỡ tao mà giầu có gì! Tao không thích là không ăn thế thôi!
- Mày không ăn, tao ăn!
Kếu Sứt thọc ngón tay vào quả vú sữa, kê vô miệng bóp choẹt trái cây trong hai bàn tay, hút hết những chất ngon ngọt. Nó ăn vú sữa kiểu đó một hơi hết 3 trái, rồi kéo tay Tí Sún vừa đi vừa chép miệng:
- Ngọt ác! Còn 3 trái tụi mình đem về Cầu Móng cho ông Bảy Mù!
Hai đứa lững thững đi trên hè phố nói chuyện rì rầm. Tí Sún ái ngại hỏi:
- Có bao giờ mày trộm trái cây bị người ta chộp được không?
- Sức mấy! Tao tài dzách mà!... Nói vậy chứ cũng có bữa ngán thấy mụ nội! - Kếu Sứt bắt đầu ba hoa - Mày biết hông, bữa hôm tao vô vườn bà Cầm Đồ hái trộm dừa đó! Mình mới chặt được một trái, cái... con mẻ ôm thau đồ ra ngồi ngay gốc dừa giặt quần áo, mẻ giặt gì có tới 2 tiếng đồng hồ, báo hại tao ôm đọt dừa bắt run tay. Giống bữa trộm khế vườn thầy Trọng cũng vậy đó, ổng nhè ra đứng cha dưới gốc khế tập thể dục, giơ tay giơ chân, hít hà suốt cả buổi tối làm kiến lửa bu lại cắn tao muốn té đái ra quần được!
Hai đứa cười rúc rích. Tí Sún lại hỏi:
- Mày tài thiệt! Ban đêm làm sao biết trái nào xanh trái nào chín?
- Ấy bởi vậy tao mới nói mày ngu! Đây nè, trộm dừa nghe hông! Búng vô vỏ nghe kêu bụp bụp đó là dừa non dừa nước, mà nghe kêu bưng bưng là dừa vừa, ăn được cùi, còn kêu bóc bóc thì bỏ luôn, đó là dừa già người ta để làm giống hiểu chưa?
- Thế khế thì sao?
- Ban đêm mày sờ quả khế thấy múi khế nó gầy nó nhọn là khế còn xanh, hễ múi dầy, mập tức nhiên trái đã lớn, mà muốn ăn trái chín thì cứ rờ đuôi quả khế sẽ biết ngay, trái nào cũng có cái núm hoa bé tí tẹo, hễ trái thật chín nó mới rụng cái núm đi.
- Ờ há!
- Tao có thể bắt 1 con chó thật dữ mà chỉ dùng mỗi cái khăn lông này thôi.
- Dóc tổ mày!
- Ai thèm dóc! - Kếu Sứt hùng hổ chỉ 1 con chó đang đi trong con đường hẻm - Mày coi tao hạ thằng cẩu này nhấp nháy thôi.
Nó trao mấy trái vú sữa cho Tí Sún, cầm cái khăn lông xông tới chỗ con chó, bất thình lình vung cái khăn ra, con chó giật mình chồm lên táp 1 cái dính ngay răng vào khăn. Kếu Sứt kéo ngược khăn lên và lanh như chớp nó tung chân đá thốc ngay vào yết hầu con chó thật mạnh, nghe đến hự 1 cái, chú cẩu mềm rũ lăn kềnh ra vệ đường trước sau không có 1 tiếng sủa. Kếu Sứt rũ mạnh cái khăn quay lại trước sự thán phục của thằng Tí Sún.
- Mày thấy chưa! Tao đâu nói dóc!
- Khiếp! Mày ngó bộ lù đù mà hóa dữ dằn hơn con chó!
- Phải vậy chớ! – Kếu Sứt nhìn nhận – Không dữ đói sao mày!
Hai đứa đi một quãng bỗng Kếu Sứt chỉ lề đường phía trước mặt:
- Ủa! Tờ giấy 50đ ai đánh rơi kìa mày!
Tí Sún nhìn thấy tờ giấy 50đ mới tinh, song nó chưa kịp có phản ứng gì, thì Kếu Sứt đã vui mừng chạy lại. Nhưng đúng lúc Kếu Sứt cúi xuống lượm, tờ giấy bạc bỗng như có cột dây chỉ và bị kéo đi thật lanh. Kếu Sứt đứng sững lại, nó chợt hiểu đã bị tụi con nít phá chơi cho bõ ghét.
Tờ giấy bạc được thu hồi qua khe cửa sổ của tiệm sách Bình Minh. Phía sau cửa có tiếng cười khúc khích. Kếu Sứt nổi giận đến ngay cửa chửi vào:
- Phải thằng Long đất không? Mẹ mày nhé!
Tiếng cười im, cửa vẫn đóng, Kếu Sứt tức quá bèn lượm ngay cái nút chai và moi 1 ít nhựa đường, nó hý hoáy cạo sửa hàng chữ quảng cáo của tiệm sách Bình Minh. "Bán sách vở cho học trò" thành "Bán sạch vợ cho học trò" xong việc nó thú vị đọc lại hàng chữ nhưng chưa kịp mỉm cười thì đã bị từ trên sân thượng xối xuống đầu một thau nước giặt đồ. Kếu và Tí hè nhau chạy tuốt.
Khi 2 đứa về đến gầm Cầu Mống thì đã quá nửa khuya. Ông Bảy Mù giờ này vẫn còn thức, mới nghe tiếng chân bước, ông đã biết ngay.
- Phải mày không Sứt?
- Con đây bố! Có cả thằng Sún nè bố!
Tí Sún thật thà mách:
- Ông Bảy ơi! Cháu đi theo thằng Kếu Sứt từ chiều đến giờ, thằng này nó phá làng phá xóm quá trời!
- Thì tao đã nói mãi nó hổng có chịu nghe! Mày đi phá người ta, có người hại lại mày ngay. Đời mà! Ở hiền gặp lành, ở ác gặp dữ, hổng nghe tao có ngày còn khổ sở nữa cho coi!
- Tui đâu sợ khổ! – Kếu Sứt cãi bướng – Khổ tới như tui là tận mạng rồi, tui hết ngán rồi! Có vú sữa đây bố, ăn đi bố!
Ông Bảy Mù đỡ lấy 3 trái vú sữa, mân mê trong tay.
Tí Sún mách ngay:
- Vú sữa nhà ông Biện Huê đó ông! Thằng Sứt dám leo rào vô trỏng, cháu sợ hết hồn.
Ông Bảy Mù chậm rãi nói:
- Tụi bay coi chừng, vú sữa chín cây thường có dòi, ăn phải cẩn thận, đau bụng chết ạ!
Thằng Kếu Sứt nghe nói bán tín bán nghi, nó đem 3 trái vú sữa ra ánh điện sáng bửa đôi cả ra coi kỹ. Eo ôi! Toàn dòi là dòi, có con dòi đã khá lớn, từ màu trắng ngả ra màu vàng, khi bò, các đốt trên mình con dòi gù lên trông đến ớn da gà. Mấy con từ trong trái cây đã bò lẹ qua tay Kếu Sứt, thằng bé bất giác rùng mình liệng vội tất cả xuống sông, phủi tay, rồi nó gục ngay xuống chân cầu mà nôn oẹ. Chưa bao giờ nó khiếp sợ đến như vậy. Trời đất ơi! Nó đã ăn vào bụng đến 3 trái vú sữa đầy dòi, những con dòi kinh tởm hiện giờ đang lúc nhúc trong rốn Kếu Sứt. Nó đã bắt đầu đau bụng, rồi cơn đau bụng trở nên dữ dội.
Kếu Sứt ôm bụng rên la, moi miệng ra, cố sức nôn oẹ. Nhưng dù có ói được chút ít cũng vẫn còn rất nhiều dòi trong bao tử. Đầu nó nóng bỏng, nó sốt một cơn kinh khủng, chẳng lã những con dòi đã làm nó sốt, hay chẳng lẽ chính cơn sợ hãi của nó đã làm nó tăng nhiệt độ lên như vậy – không biết tại sao, riêng Kếu Sứt, đã gần như mê sảng, nó không thấy nó sốt, nhưng nó thấy chung quanh, trong bụng, trong miệng, trong cả lỗ mũi, lỗ tai nó đầy dòi, thật nhiều những con dòi dơ dáy kinh tởm bò lúc nhúc.
Ông Bảy Mù và thằng Tí Sún vất vả suốt đêm với nó. Đến sáng hôm sau, cơn sốt hạ xuống, Kếu Sứt ngồi dậy mệt mỏi như 1 người bị đau nặng. Ông Bảy Mù bảo nó:
- Tao đã khuyên bảo mày nhiều quá, mày đâu nghe tao, đừng có nên ăn cắp ăn trộm nữa, mình nghèo nhưng mình phải ăn ở cho người ta thương người ta mến, chớ đã nghèo, mày còn đi ăn cắp tối ngày, đến Trời Phật đụng mày cũng hết thương nổi.
- Từ nay con xin nghe ông, con đi bán báo đánh giày con kiếm ăn, nhưng nói thiệt, con hổng ngán ông trời nào hết.
Kếu Sứt run run nói.
- Mày! Đến chết cũng hổng bỏ nổi cái tánh bướng bỉnh ; chớ tao hỏi, ông Trời mày hổng sợ thì mày sợ ai? Hả? Sợ ai?
- Con... con sợ... con dòi... ông Bảy ơi! Dòi, dòi nhiều quá! Con sợ dòi, dòi...
Thằng bé sứt môi lảo đảo gục xuống bên cạnh ông lão mù.
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 36, ra ngày 30-4-1972)
- Vú sữa nè! Làm trái tráng miệng, mày!
Tí Sún cầm trái vú sữa chín mềm còn dính nhựa thơm ngát, ngần ngừ:
- Tao không ăn.
- Bộ trái cây bứt trộm, chê hả? Chừng nào má mày bỏ tiền mua mới ăn sao? Mẹ kiếp, con nhà giầu đứa nào cũng đạo đức cùng mình à!
- Cỡ tao mà giầu có gì! Tao không thích là không ăn thế thôi!
- Mày không ăn, tao ăn!
Kếu Sứt thọc ngón tay vào quả vú sữa, kê vô miệng bóp choẹt trái cây trong hai bàn tay, hút hết những chất ngon ngọt. Nó ăn vú sữa kiểu đó một hơi hết 3 trái, rồi kéo tay Tí Sún vừa đi vừa chép miệng:
- Ngọt ác! Còn 3 trái tụi mình đem về Cầu Móng cho ông Bảy Mù!
Hai đứa lững thững đi trên hè phố nói chuyện rì rầm. Tí Sún ái ngại hỏi:
- Có bao giờ mày trộm trái cây bị người ta chộp được không?
- Sức mấy! Tao tài dzách mà!... Nói vậy chứ cũng có bữa ngán thấy mụ nội! - Kếu Sứt bắt đầu ba hoa - Mày biết hông, bữa hôm tao vô vườn bà Cầm Đồ hái trộm dừa đó! Mình mới chặt được một trái, cái... con mẻ ôm thau đồ ra ngồi ngay gốc dừa giặt quần áo, mẻ giặt gì có tới 2 tiếng đồng hồ, báo hại tao ôm đọt dừa bắt run tay. Giống bữa trộm khế vườn thầy Trọng cũng vậy đó, ổng nhè ra đứng cha dưới gốc khế tập thể dục, giơ tay giơ chân, hít hà suốt cả buổi tối làm kiến lửa bu lại cắn tao muốn té đái ra quần được!
Hai đứa cười rúc rích. Tí Sún lại hỏi:
- Mày tài thiệt! Ban đêm làm sao biết trái nào xanh trái nào chín?
- Ấy bởi vậy tao mới nói mày ngu! Đây nè, trộm dừa nghe hông! Búng vô vỏ nghe kêu bụp bụp đó là dừa non dừa nước, mà nghe kêu bưng bưng là dừa vừa, ăn được cùi, còn kêu bóc bóc thì bỏ luôn, đó là dừa già người ta để làm giống hiểu chưa?
- Thế khế thì sao?
- Ban đêm mày sờ quả khế thấy múi khế nó gầy nó nhọn là khế còn xanh, hễ múi dầy, mập tức nhiên trái đã lớn, mà muốn ăn trái chín thì cứ rờ đuôi quả khế sẽ biết ngay, trái nào cũng có cái núm hoa bé tí tẹo, hễ trái thật chín nó mới rụng cái núm đi.
- Ờ há!
- Tao có thể bắt 1 con chó thật dữ mà chỉ dùng mỗi cái khăn lông này thôi.
- Dóc tổ mày!
- Ai thèm dóc! - Kếu Sứt hùng hổ chỉ 1 con chó đang đi trong con đường hẻm - Mày coi tao hạ thằng cẩu này nhấp nháy thôi.
Nó trao mấy trái vú sữa cho Tí Sún, cầm cái khăn lông xông tới chỗ con chó, bất thình lình vung cái khăn ra, con chó giật mình chồm lên táp 1 cái dính ngay răng vào khăn. Kếu Sứt kéo ngược khăn lên và lanh như chớp nó tung chân đá thốc ngay vào yết hầu con chó thật mạnh, nghe đến hự 1 cái, chú cẩu mềm rũ lăn kềnh ra vệ đường trước sau không có 1 tiếng sủa. Kếu Sứt rũ mạnh cái khăn quay lại trước sự thán phục của thằng Tí Sún.
- Mày thấy chưa! Tao đâu nói dóc!
- Khiếp! Mày ngó bộ lù đù mà hóa dữ dằn hơn con chó!
- Phải vậy chớ! – Kếu Sứt nhìn nhận – Không dữ đói sao mày!
Hai đứa đi một quãng bỗng Kếu Sứt chỉ lề đường phía trước mặt:
- Ủa! Tờ giấy 50đ ai đánh rơi kìa mày!
Tí Sún nhìn thấy tờ giấy 50đ mới tinh, song nó chưa kịp có phản ứng gì, thì Kếu Sứt đã vui mừng chạy lại. Nhưng đúng lúc Kếu Sứt cúi xuống lượm, tờ giấy bạc bỗng như có cột dây chỉ và bị kéo đi thật lanh. Kếu Sứt đứng sững lại, nó chợt hiểu đã bị tụi con nít phá chơi cho bõ ghét.
Tờ giấy bạc được thu hồi qua khe cửa sổ của tiệm sách Bình Minh. Phía sau cửa có tiếng cười khúc khích. Kếu Sứt nổi giận đến ngay cửa chửi vào:
- Phải thằng Long đất không? Mẹ mày nhé!
Tiếng cười im, cửa vẫn đóng, Kếu Sứt tức quá bèn lượm ngay cái nút chai và moi 1 ít nhựa đường, nó hý hoáy cạo sửa hàng chữ quảng cáo của tiệm sách Bình Minh. "Bán sách vở cho học trò" thành "Bán sạch vợ cho học trò" xong việc nó thú vị đọc lại hàng chữ nhưng chưa kịp mỉm cười thì đã bị từ trên sân thượng xối xuống đầu một thau nước giặt đồ. Kếu và Tí hè nhau chạy tuốt.
Khi 2 đứa về đến gầm Cầu Mống thì đã quá nửa khuya. Ông Bảy Mù giờ này vẫn còn thức, mới nghe tiếng chân bước, ông đã biết ngay.
- Phải mày không Sứt?
- Con đây bố! Có cả thằng Sún nè bố!
Tí Sún thật thà mách:
- Ông Bảy ơi! Cháu đi theo thằng Kếu Sứt từ chiều đến giờ, thằng này nó phá làng phá xóm quá trời!
- Thì tao đã nói mãi nó hổng có chịu nghe! Mày đi phá người ta, có người hại lại mày ngay. Đời mà! Ở hiền gặp lành, ở ác gặp dữ, hổng nghe tao có ngày còn khổ sở nữa cho coi!
- Tui đâu sợ khổ! – Kếu Sứt cãi bướng – Khổ tới như tui là tận mạng rồi, tui hết ngán rồi! Có vú sữa đây bố, ăn đi bố!
Ông Bảy Mù đỡ lấy 3 trái vú sữa, mân mê trong tay.
Tí Sún mách ngay:
- Vú sữa nhà ông Biện Huê đó ông! Thằng Sứt dám leo rào vô trỏng, cháu sợ hết hồn.
Ông Bảy Mù chậm rãi nói:
- Tụi bay coi chừng, vú sữa chín cây thường có dòi, ăn phải cẩn thận, đau bụng chết ạ!
Thằng Kếu Sứt nghe nói bán tín bán nghi, nó đem 3 trái vú sữa ra ánh điện sáng bửa đôi cả ra coi kỹ. Eo ôi! Toàn dòi là dòi, có con dòi đã khá lớn, từ màu trắng ngả ra màu vàng, khi bò, các đốt trên mình con dòi gù lên trông đến ớn da gà. Mấy con từ trong trái cây đã bò lẹ qua tay Kếu Sứt, thằng bé bất giác rùng mình liệng vội tất cả xuống sông, phủi tay, rồi nó gục ngay xuống chân cầu mà nôn oẹ. Chưa bao giờ nó khiếp sợ đến như vậy. Trời đất ơi! Nó đã ăn vào bụng đến 3 trái vú sữa đầy dòi, những con dòi kinh tởm hiện giờ đang lúc nhúc trong rốn Kếu Sứt. Nó đã bắt đầu đau bụng, rồi cơn đau bụng trở nên dữ dội.
Kếu Sứt ôm bụng rên la, moi miệng ra, cố sức nôn oẹ. Nhưng dù có ói được chút ít cũng vẫn còn rất nhiều dòi trong bao tử. Đầu nó nóng bỏng, nó sốt một cơn kinh khủng, chẳng lã những con dòi đã làm nó sốt, hay chẳng lẽ chính cơn sợ hãi của nó đã làm nó tăng nhiệt độ lên như vậy – không biết tại sao, riêng Kếu Sứt, đã gần như mê sảng, nó không thấy nó sốt, nhưng nó thấy chung quanh, trong bụng, trong miệng, trong cả lỗ mũi, lỗ tai nó đầy dòi, thật nhiều những con dòi dơ dáy kinh tởm bò lúc nhúc.
Ông Bảy Mù và thằng Tí Sún vất vả suốt đêm với nó. Đến sáng hôm sau, cơn sốt hạ xuống, Kếu Sứt ngồi dậy mệt mỏi như 1 người bị đau nặng. Ông Bảy Mù bảo nó:
- Tao đã khuyên bảo mày nhiều quá, mày đâu nghe tao, đừng có nên ăn cắp ăn trộm nữa, mình nghèo nhưng mình phải ăn ở cho người ta thương người ta mến, chớ đã nghèo, mày còn đi ăn cắp tối ngày, đến Trời Phật đụng mày cũng hết thương nổi.
- Từ nay con xin nghe ông, con đi bán báo đánh giày con kiếm ăn, nhưng nói thiệt, con hổng ngán ông trời nào hết.
Kếu Sứt run run nói.
- Mày! Đến chết cũng hổng bỏ nổi cái tánh bướng bỉnh ; chớ tao hỏi, ông Trời mày hổng sợ thì mày sợ ai? Hả? Sợ ai?
- Con... con sợ... con dòi... ông Bảy ơi! Dòi, dòi nhiều quá! Con sợ dòi, dòi...
Thằng bé sứt môi lảo đảo gục xuống bên cạnh ông lão mù.
QUỐC BẢO
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 36, ra ngày 30-4-1972)
Thứ Ba, 14 tháng 5, 2019
Chuyện Của Em
Cô bé làm thơ tiếc thương tuổi ngọc
Hồi đó sao em hay dỗi hay hờn
Bài làm ít điểm là em muốn khóc
Cô giáo dặn dò: phải cố gắng hơn!
Mỗi lần mẹ phạt em buồn ghê lắm
Ai dỗ dành em cũng khóc hoài thôi
Đợi ba về cơ, ba thương không mắng
Ba vuốt tóc em: "Ba muốn con cười"
Rồi ba lấy khăn lau khô nước mắt
Anh đứng góc nhà còn nói lêu lêu
Em mách ba anh vội vàng chạy mất
Mẹ cười bảo: "coi con gái được chiều"
Rồi khi mẹ may cho em áo mới
Em thẹn thùng mà mẹ cứ khen xinh
Mẹ vuốt má con gái yêu khẽ nói:
"Ba về thì tha hồ nhé cô mình"
Một thoáng qua đi bây giờ em lớn
Cô bé ngày xưa đã biết suy tư
Không còn ai nũng nịu hay đùa giỡn
Mẹ bảo ba: "Kìa con cưng lớn ghê chưa".
Bây giờ em cũng thương em em lắm
Như ba hồi nào đó đã chiều em
Như mẹ đã săn sóc em trưa sớm
Cũng như toán khó anh đã dạy kèm
Cô bé làm thơ tiếc thương tuổi ngọc
Anh đến nhìn, em mắc cỡ giấu đi
Mà em đã lớn nên không thèm khóc
Chỉ khẽ hỏi anh: "anh muốn kiếm gì"?
THU BUỒN
(Trích từ bán nguyệt san Tuổi Hoa số 153, ra ngày 15-5-1971)
Thứ Hai, 13 tháng 5, 2019
Thằng Tí Sún
Có tiếng cười rỡn ngoài lộ, anh em Tí Sún và Tèo đi câu đã về, thằng Tèo bi bô:
- Ghê quá há! Nửa đêm mà ông Bảy Mù dám một mình vớt cái thây ma chết trôi ở dưới sông lên, eo ơi! Sợ quá héng.
- Ổng đui mà! Đem cũng như ngày, ổng đâu có ngán nửa đêm. Mí lại ổng nói ổng làm phước mà! Ma đâu có nhát người ta làm phước.
- Sức mấy ma dám nhát ổng! – thằng Tèo gân cổ lên bàn luận – Ông Bảy Mù mài dao, có con dao bén lắm ma gì cũng phải ớn ổng hết. Mù chứ ổng biết múa dao ác lắm đó anh Tí à.
- "Ơ cái thằng Tí sún, Tí sún
Nhe cái răng nham nhở chổi cùn
Vì nó lười đánh răng sớm tối
Lại ăn kẹo suốt ngày không thôi".
Ai muốn hát chọc thì cứ hát, nó không giận. Có khi thỉnh thoảng hứng chí nó cũng vỗ ngực hát tướng lên như thế nữa.
- Ừ tao sún đấy! Có sao không?
Không sao hết! Ở cái xóm cầu Móng này, mỗi đứa trẻ bụi đời đều có một hỗn danh. Danh càng hỗn càng chứng tỏ là tay anh chị chịu chơi. Mọi to mũi gọi là Mọi cà chua. Hội ngồi đâu gãi đấy, mang tên Hội ghẻ. Kếu sứt môi là Kếu sứt. Còn nó, thằng Tí sún răng, cố nhiên phải kêu nó là Tí sún, để phân biệt nó với chừng lối sáu, bảy thằng Tí khác, cũng ở xóm cầu Móng, như Tí toét, Tí cà lăm, Út Tí, Tí lé v.v...
Thằng Tí sún chỉ sửng cồ khi nào lũ trẻ đọc câu riễu có tên tía nó là ông Tám Tửng đạp xích lô. Câu riễu mang toàn vần T "Tám Tửng tía thằng Tí, túng tiền tiêu tết, toan tự tử v.v...".
Đối với Tí sún, câu chế riễu bịa đặt này thật hỗn xược. Ngạo cái sự túng nghèo của gia đình nó. Nghèo nhưng ngay thẳng đàng hoàng như ông Tám Tửng, tía thằng Tí sún thì không có gì đáng nhạo báng cả.
Trong giới xích lô đạp, có lẽ ông Tám Tửng được kể là 1 trong số những tay lực sĩ có hạng. Suốt năm, suốt tháng, ông lui cui đem sức lực, mồ hôi và chí nhẫn nại, đổi lấy miếng cơm, manh áo cho vợ con. Thế mà gia đình ông vẫn hoàn nghèo.
Năm đứa con, đứa nào cũng ốm tong teo. Hai đứa lớn từ mấy năm nay đã phải thôi học kiếm việc làm. Tí sún đi bán báo rong, con Lụa thì ở đợ cho nhà ông Biện Huê trước cửa nhà thờ. Hai đứa giữa còn được đến trường, nhưng ngoài giờ học, thằng Tèo phụ thêm việc bán cà rem cây, con Ngoan thì bế bé Hiền.
Mấy bữa rày bé Hiền bị đau, nó lên cơn sốt li bì. Hồi trưa, ông Tám Tửng có ghé về nhà đưa cho vợ một gói thuốc Thối Nhiệt Tán, con bé uống thuốc phun phì phì, đến chiều cũng chẳng thấy bớt nóng chút nào. Cái Lụa nghe tin thương em quá bỏ về nhà bồng em suốt cả buổi, cô Bích Thủy con ông Biện Huê sang tìm nó cằn nhằn quá trời. Hai anh em Tí sún và Tèo đi chơi về đến cửa đã nghe thấy tiếng nói the thé của cô gái:
- Thì mày nói em mày đau, thì má tao cho mày về, thì mày về chút chút mày phải sang chớ! Còn cả đống quần áo ai mà giặt! Ngày mai thứ bảy Bích Nga mí tao chưa có bộ đồng phục nào cả đây nè! Phải về ủi đồ đi chứ.
Con Lụa năn nỉ:
- Quần áo giặt, để đấy mai cho em. Còn đồ ủi, chị ủi dùm em một bữa đi. Chị thấy nè, bé Hiền đau nặng quá làm sao em qua được.
- Mày nói dễ nghe hông! Tao còn học bài làm bài chưa xong đây nè. Thôi! Sang cho rồi. Bộ mày bế em, cái nó khỏi bịnh hả?
Tí sún bực dọc, đẩy cửa vào, nó tung cái mũ phở lên co chân đá phóc vào góc nhà, hai tay khuỳnh khuỳnh "kên sì po" nhìn Bích Thủy:
- Bên nhà còn đồ giặt ủi hả? Xong rồi, cái vụ đó để tui bao cho, thằng này làm khỏe re à! Đi! Chị dẫn tui dìa!
Bích Thủy lườm thằng nhỏ, giọng chanh chua:
- Ai đâu nhờ mày giặt đồ đàn bà? Xí, cái mặt dô diên!...
- Bộ mấy thằng sún răng dô diên lắm hả chị?
Tí sún vừa nói vừa chồm tới nhe răng ra. Bích Thủy cong cớn xoay lưng bỏ về mất, thằng Tèo và con Ngoan cười sặc lên. Bà Tám Tửng rầy Tí:
Tí sún vừa nói vừa chồm tới nhe răng ra. Bích Thủy cong cớn xoay lưng bỏ về mất, thằng Tèo và con Ngoan cười sặc lên. Bà Tám Tửng rầy Tí:
- Con đừng nên nói rỡn cô Thủy. Nhà họ phép tắc, mình ăn nói phải giữ gìn.
Tí sún cười lè phè:
- Khỏi có giữ gìn đi má! Tụi nó ỷ nhà giầu, ưa bắt nạt con Lụa lắm, má hỏi coi! Bữa trước Lụa ủi cháy cái áo đầm con Nga, hai chị em nó xúm lại tát Lụa sưng mặt lên đó má. Để con trị tụi nó gắt mới được.
Bà Tám nghẹn ngào hỏi Lụa:
- Hai cổ tát con sưng mặt hả Lụa?
- Đâu có sưng mặt, đánh có năm sáu cái mà ăn nhằm gì... – con Lụa cố nói cho yên lòng má – Tại... bị... con làm hư áo cổ, cổ mới đánh, chớ khi không mấy cổ đâu có bắt nạt chi!
Nước mắt bà Tám chợt ứa ra, bà thương xót bảo Lụa:
- Má thấy ông Biện Huê hiền lắm mà sao mấy cô con lại dữ dằn quá vậy? Lần sau con làm ăn phải cho cẩn thận nghe – Bà quay qua Tí sún – Còn cái thằng Tí, mày ưa nói ba trợn làm cho người ta ghét lây em mày đó!
Thằng Tèo xía vô mách má:
- Má à! Anh Tí hồi trưa đánh nhau với thằng Kếu sứt đó má!
Bà Tám cau mày gắt lên:
- Nữa! Lại đi gây lộn rồi. Mày sao nói hoài hổng được!
Tí sún quay qua cãi nhau với em:
- Đánh hồi nào? Tụi tao ra nghề, hổng biết thì thôi, sao mày nói tao oánh nhau?
Miệng nói, tay nó nhéo vào vai Tèo, khiến thằng bé la oai oái:
- Úi cha! Đau! Má, ảnh nhéo vai con nè – thằng Tèo đổ quạu – Anh đánh lộn với anh Kếu ở trước nhà chú Xồi, còn chối nghen! Về mách tía cho coi.
Bà Tám nạt:
- Tí! Không được bắt nạt em! Đi vô lấy cần câu đem ra cầu Móng câu cá đi! Tía về, mày chết ạ!
Tú sún không nói năng, đi thẳng ra sau nhà lấy hai cái cần câu và một giỏ tre đan. Thằng Tèo chạy theo gạ anh:
- Cho em đi với, anh Tí!
- Khỏi đi! Mày ở nhà... đồ thèo lẻo!
- Cho em đi câu với, em khỏi mách tía...
Tí sún lườm em, nó vẫn còn tức, ném cái giỏ và cần câu xuống đất:
- Cầm lấy!... Theo tao!
Hai anh em đi khỏi một lúc lâu thì ông Tám Tửng đạp xe về, vừa gác xe vào bực cửa, bà Tám đã hỏi:
- Bữa nay ông về sớm thế?
- Gặp ông Biện Huê trên kho bạc, sẵn chở ổng về tui về luôn coi con nhỏ uống thuốc có bớt không.
- Em ngủ ngoan rồi tía - con Lụa trả lời - Hồi chiều sốt quá muốn làm kinh đó. Bây giờ đã ra được mồ hôi rồi. Giống như nó lên trái nè má.
Vợ chồng ông Tám Tửng xúm lại quan sát những chấm đỏ nổi lờ mờ trên tay chân bé Hiền.
- Ừa! Đúng. Con nhỏ lên trái rạ rồi – bà Tám phàn nàn – Phải chi tháng trước rảnh việc cho nó đi trồng trái thì đâu có đau, tội nghiệp.
- Đây rồi không giữ là hắn lây tùm lum hết cho coi. – Ông Tám Tửng bảo bé Ngoan – Từ nay con đừng có bế em nữa nghe! Con nít lây bịnh dễ lắm đó.
Đèn đường bật sáng hàng loạt. Tí và Tèo đẩy cửa vào nhà, thấy ông Tám Tửng, hai đứa reo lên:
- Tía! Bữa nay tụi con câu cá ở gầm cầu Móng hên quá trời, được nhiều cá, lại được nghe ông Bảy Mù mài dao kể chuyện ma nữa, dễ sợ lắm – Tí sún đổ đại rổ cá ra nền đất đếm tía lia – Nè, tía coi nè, oẳn, tù, tì, xám, xi, ửng, lục đủ một chục con! Nơm bờ then!
Thằng Tèo nhảy cẫng lên:
- Ô kê! Nơm bờ then, a lê chị Lua đi nấu cháo cá em ăn, gấp gấp, đói mềm rồi nè!
Ông Tám Tửng mồi lửa hút điếu thuốc Bastos nghiêm nghị bảo hai con:
- Tụi bay thấy em Hiền đau hông? Sáng mai má phải bồng đi bác sĩ, tiền tía đạp xe có đây, nhưng tía muốn anh em bay phải hy sinh bữa cháo cá, đem bán mớ cá này gom tiền vô chạy thuốc cho em.
- Rồi, hy sinh cho em, con chịu gấp – thằng Tèo giơ tay lên như thề hứa, đoạn nó hỏi nhỏ Lụa – Còn cơm nguội cho em hông chị?
Lụa gật đầu mỉm cười.
- Con cũng hy sinh luôn. Con ủng hộ thêm nữa nè – Tí sún chạy lại góc nhà lượm cái mũ phở lên, nó luồn tay vào cái túi nhỏ may giấu trong mũ lấy ra 200đ – Tiền lời bán báo mấy bữa rày con cho bé Hiền luôn.
Bà Tám Tửng cầm lấy tờ giấy bạc 200đ nhầu nát, bà chợt thấy nghẹn ngào xúc động bởi tình thương đơn sơ mộc mạc của các con cái trong gia đình bà. Ông Tám lẳng lặng hút thuốc thở khói um. Lát sau, ông bảo Tí sún:
- Tí, lo rửa xe cho tía đi mày!
- Dạ, có ngay!
Thằng Tí sún cúi xuống lượm 1 nùi giẻ lớn trong gầm giường rồi nhảy thót lên xe xích lô, đạp rất thành thạo, nó đưa xe ra bờ sông. Nhưng chỉ 2 phút sau, Tí sún hớt hải đạp xe về thiệt lẹ, xô cửa thót vô nhà:
- Tía, tía đâu rồi? Tía ơi!
- Cái giống gì mà mày sớn sác vậy hả Tí?
- Có cái này trên xích lô tía nè. Trời đất, dữ thần hôn!
Vừa nói Tí xún vừa moi trong bụng ra cái gói bọc bằng giấy vở học trò. Nó mở ra trước sự kinh ngạc của cả gia đình, một xấp toàn giấy 500đ mới tinh! Có lẽ tới hai ba trăm ngàn là ít.
Con Lụa trố mắt nhìn, bỗng nó chỉ vào hàng chữ viết trên tờ giấy vở học trò:
- Ủa! Tên chị Bích Thủy, con ông Biện Huê đây nè! Tờ giấy vở bài làm của chị đây mà.
Ông Tám Tửng chợt nhớ ra:
- Thôi rồi! Rồi! Hồi chiều tao chạy chuyến chót cho ông Biện Huê từ kho bạc về đây. Dường như ông tới nhà Băng lãnh tiền. Phải! Tao thấy ổng ôm kè kè một gói lớn bọc nhật trình cột dây thun... Cái này đúng của ổng rớt ra đây thôi!
- Thây kệ, tía à – thằng Tèo trịnh trọng bàn – mình khỏi cần biết của ai đi! Mình lượm được là của mình.
- Của mình sao đặng mày! Người ta ngồi xe mình rớt tiền ra, giấy bọc còn có tên con cái người ta là tiền của người ta – ông Tám Tửng quay lại – Tiền này mà mày dám nói của mình à?
- Mình đừng nói tiền của ai hết a tía – Tí sún tham lam nói – Nhà mình nghèo, em bé đang đau ốm. Tía má phải cực khổ tối ngày mà đến tết tụi con cũng hổng có lấy 1 cái quần xà lỏn mới bận. Cái này trời cho mình...
- Thôi nín mày! - ông Tám Tửng nổi nóng - Tao với má mày làm ăn cực khổ, nuôi mày bây lớn rồi giờ mày xúi tía má mày đi ăn trộm sao đây?
Ông chồm tới chụp tay thằng Tí sún kéo mạnh nó lại, song ông không đánh, ông chỉ tức giận nói tiếp:
- Biết là tiền bạc của ông Biện Huê mà cứ lấy, tức nhiên mình như là kẻ trộm cướp, mày hiểu chưa? Tao với má mày nghèo, chịu nghèo, chớ hổng chịu làm cái chuyện thất đức đó – ông giơ tay ngoắc thằng Tèo – Mày nữa tới tía dạy, tụi bay, tía nói phải nhớ, tao sanh ra tụi bay, thà tụi bay đói rách mà đàng hoàng, tao chịu, chớ tao hổng muốn thấy tụi bay ăn bận cho đẹp mà đi ăn trộm ăn cướp bất nhân. Cái đồng tiền mình làm riết thời có, chớ cái nhơn nghĩa mà mình đã bỏ là hổng bao giờ mình có đặng nữa.
Bà Tám Tửng ôn tồn tiếp lời chồng:
- Tía nói nhiêu đó, mấy đứa bay nhớ đời đời nghen! Con người ta đáng quí trọng nơi biết ăn ở nhơn nghĩa chớ hổng phải nơi cái đồng tiền phi nghĩa. Thôi, đây, con Lụa đưa qua bên nhà ông Biện Huê đi! Trời, ổng kiếm lại được nhiêu đây mừng dữ a!
Con Lụa trao bé Hiền cho má, gói lại gói bạc và bọc thêm tờ nhật trình ra ngoài. Tí sún nói:
- Má, con đi với Lụa nghen, đi coi chừng, chớ nó cầm cả xấp bạc ngán quá!
Hai anh em băng qua lộ tới xóm nhà Thờ. Căn nhà ông Biện Huê khá lớn, có cửa sắt. Con Lụa quen thuộc giơ tay nhận chuông điện. Cửa hé mở, thằng Tí sún đứng lại ngoài, chỉ có con Lụa lách vô nhà. Chợt nó nghe tiếng Bích Thủy quát tháo:
- Làm gì cỡ này mới dìa? Công chiện bề bề từ sáng tới giờ tao hầu mày không à! Đồ con chết bầm... Bốp... bốp...
Hai cái tát tai dòn tan và tiếng kêu ú ớ ngạc nhiên của con Lụa làm cho thằng Tí sún nóng ran người, máu du đãng của nó chợt bốc, nó xô mạnh cửa sắt bước vô đứng sững trước mặt Bích Thủy. Bích Thủy kinh ngạc chưa kịp nói thì chớp mắt đã bị Tí sún chụp tay bẻ quặt ra sau lưng. Nó gằn giọng chửi thề:
- Mày! Đồ chó, đồ dữ dằn ác thần, em tao nghèo khổ đi ở đợ cho nhà mày sao mày đánh đập nó hoài vậy? Mày biết tụi tao tới đây giờ này kiếm ba mày làm gì không?
- Thôi cháu! Bác nè.
Tiếng ông Biện Huê chợt vang lên ngay bên cạnh, mấy đứa nhỏ giật mình nhìn lại, thằng Tí sún buông tay Bích Thủy. Ông Biện hiền từ nói:
- Tha nó đi cháu! Con nhỏ này bác răn dạy hoài vẫn hổng được. Đó, Thủy, con thấy chưa! Con đánh người ta thì sao cũng có bữa con bị người khác đánh lại. Mới thấy em Lụa tới thì phải hỏi coi nó có chuyện chi không đã, tơm tớp, tơm tớp nhào tới la lối, nạt nộ. Mày... thiệt! Vô phước!
Xây qua Tí, Lụa, ông hỏi chuyện và khi anh em nó kể rõ lại việc lượm được gói bạc trên xích lô, rồi chúng vâng lời tía má đem qua trả cho ông, ông Biện Huê cả mừng gọi tất cả mọi người trong nhà đến cho hay và khen ngợi anh em nó hết lời. Bà Biện xuýt xoa:
- Trời! Tội nghiệp hông! Cháu Lụa đem tiền tới trả cho ông bà lại bị chị Thủy bạt tai – bà bật khóc thiệt tình và nói – Thôi hai cháu cho bác xin, thiệt... lỗi với ông bà Tám với hai cháu quá. Con Thủy hư riết như thế nầy chắc bác rầu bác chết quá!
Bích Thủy nắm tay Bích Nga, hai chị em đứng sượng trân. Khi Tí sún và Lụa ra về, bà Biện Huê dúi vào tay con Lụa 4.000đ nó cứ lắc đầu hoài nhất định không lấy. Nó nghĩ bụng "lấy làm chi, nếu như gia đình mình có lòng tham thì khi hồi đã lấy hết số tiền này rồi!" Anh em nó chắp tay cúi đầu chào ông bà Biện Huê để về nhà. Hai má con Lụa còn in hằn 10 đầu ngón tay của Bích Thủy.
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 37, ra ngày 7-5-1972)
Thằng Tí sún cúi xuống lượm 1 nùi giẻ lớn trong gầm giường rồi nhảy thót lên xe xích lô, đạp rất thành thạo, nó đưa xe ra bờ sông. Nhưng chỉ 2 phút sau, Tí sún hớt hải đạp xe về thiệt lẹ, xô cửa thót vô nhà:
- Tía, tía đâu rồi? Tía ơi!
- Cái giống gì mà mày sớn sác vậy hả Tí?
- Có cái này trên xích lô tía nè. Trời đất, dữ thần hôn!
Vừa nói Tí xún vừa moi trong bụng ra cái gói bọc bằng giấy vở học trò. Nó mở ra trước sự kinh ngạc của cả gia đình, một xấp toàn giấy 500đ mới tinh! Có lẽ tới hai ba trăm ngàn là ít.
Con Lụa trố mắt nhìn, bỗng nó chỉ vào hàng chữ viết trên tờ giấy vở học trò:
- Ủa! Tên chị Bích Thủy, con ông Biện Huê đây nè! Tờ giấy vở bài làm của chị đây mà.
Ông Tám Tửng chợt nhớ ra:
- Thôi rồi! Rồi! Hồi chiều tao chạy chuyến chót cho ông Biện Huê từ kho bạc về đây. Dường như ông tới nhà Băng lãnh tiền. Phải! Tao thấy ổng ôm kè kè một gói lớn bọc nhật trình cột dây thun... Cái này đúng của ổng rớt ra đây thôi!
- Thây kệ, tía à – thằng Tèo trịnh trọng bàn – mình khỏi cần biết của ai đi! Mình lượm được là của mình.
- Của mình sao đặng mày! Người ta ngồi xe mình rớt tiền ra, giấy bọc còn có tên con cái người ta là tiền của người ta – ông Tám Tửng quay lại – Tiền này mà mày dám nói của mình à?
- Mình đừng nói tiền của ai hết a tía – Tí sún tham lam nói – Nhà mình nghèo, em bé đang đau ốm. Tía má phải cực khổ tối ngày mà đến tết tụi con cũng hổng có lấy 1 cái quần xà lỏn mới bận. Cái này trời cho mình...
- Thôi nín mày! - ông Tám Tửng nổi nóng - Tao với má mày làm ăn cực khổ, nuôi mày bây lớn rồi giờ mày xúi tía má mày đi ăn trộm sao đây?
Ông chồm tới chụp tay thằng Tí sún kéo mạnh nó lại, song ông không đánh, ông chỉ tức giận nói tiếp:
- Biết là tiền bạc của ông Biện Huê mà cứ lấy, tức nhiên mình như là kẻ trộm cướp, mày hiểu chưa? Tao với má mày nghèo, chịu nghèo, chớ hổng chịu làm cái chuyện thất đức đó – ông giơ tay ngoắc thằng Tèo – Mày nữa tới tía dạy, tụi bay, tía nói phải nhớ, tao sanh ra tụi bay, thà tụi bay đói rách mà đàng hoàng, tao chịu, chớ tao hổng muốn thấy tụi bay ăn bận cho đẹp mà đi ăn trộm ăn cướp bất nhân. Cái đồng tiền mình làm riết thời có, chớ cái nhơn nghĩa mà mình đã bỏ là hổng bao giờ mình có đặng nữa.
Bà Tám Tửng ôn tồn tiếp lời chồng:
- Tía nói nhiêu đó, mấy đứa bay nhớ đời đời nghen! Con người ta đáng quí trọng nơi biết ăn ở nhơn nghĩa chớ hổng phải nơi cái đồng tiền phi nghĩa. Thôi, đây, con Lụa đưa qua bên nhà ông Biện Huê đi! Trời, ổng kiếm lại được nhiêu đây mừng dữ a!
Con Lụa trao bé Hiền cho má, gói lại gói bạc và bọc thêm tờ nhật trình ra ngoài. Tí sún nói:
- Má, con đi với Lụa nghen, đi coi chừng, chớ nó cầm cả xấp bạc ngán quá!
Hai anh em băng qua lộ tới xóm nhà Thờ. Căn nhà ông Biện Huê khá lớn, có cửa sắt. Con Lụa quen thuộc giơ tay nhận chuông điện. Cửa hé mở, thằng Tí sún đứng lại ngoài, chỉ có con Lụa lách vô nhà. Chợt nó nghe tiếng Bích Thủy quát tháo:
- Làm gì cỡ này mới dìa? Công chiện bề bề từ sáng tới giờ tao hầu mày không à! Đồ con chết bầm... Bốp... bốp...
Hai cái tát tai dòn tan và tiếng kêu ú ớ ngạc nhiên của con Lụa làm cho thằng Tí sún nóng ran người, máu du đãng của nó chợt bốc, nó xô mạnh cửa sắt bước vô đứng sững trước mặt Bích Thủy. Bích Thủy kinh ngạc chưa kịp nói thì chớp mắt đã bị Tí sún chụp tay bẻ quặt ra sau lưng. Nó gằn giọng chửi thề:
- Mày! Đồ chó, đồ dữ dằn ác thần, em tao nghèo khổ đi ở đợ cho nhà mày sao mày đánh đập nó hoài vậy? Mày biết tụi tao tới đây giờ này kiếm ba mày làm gì không?
- Thôi cháu! Bác nè.
Tiếng ông Biện Huê chợt vang lên ngay bên cạnh, mấy đứa nhỏ giật mình nhìn lại, thằng Tí sún buông tay Bích Thủy. Ông Biện hiền từ nói:
- Tha nó đi cháu! Con nhỏ này bác răn dạy hoài vẫn hổng được. Đó, Thủy, con thấy chưa! Con đánh người ta thì sao cũng có bữa con bị người khác đánh lại. Mới thấy em Lụa tới thì phải hỏi coi nó có chuyện chi không đã, tơm tớp, tơm tớp nhào tới la lối, nạt nộ. Mày... thiệt! Vô phước!
Xây qua Tí, Lụa, ông hỏi chuyện và khi anh em nó kể rõ lại việc lượm được gói bạc trên xích lô, rồi chúng vâng lời tía má đem qua trả cho ông, ông Biện Huê cả mừng gọi tất cả mọi người trong nhà đến cho hay và khen ngợi anh em nó hết lời. Bà Biện xuýt xoa:
- Trời! Tội nghiệp hông! Cháu Lụa đem tiền tới trả cho ông bà lại bị chị Thủy bạt tai – bà bật khóc thiệt tình và nói – Thôi hai cháu cho bác xin, thiệt... lỗi với ông bà Tám với hai cháu quá. Con Thủy hư riết như thế nầy chắc bác rầu bác chết quá!
Bích Thủy nắm tay Bích Nga, hai chị em đứng sượng trân. Khi Tí sún và Lụa ra về, bà Biện Huê dúi vào tay con Lụa 4.000đ nó cứ lắc đầu hoài nhất định không lấy. Nó nghĩ bụng "lấy làm chi, nếu như gia đình mình có lòng tham thì khi hồi đã lấy hết số tiền này rồi!" Anh em nó chắp tay cúi đầu chào ông bà Biện Huê để về nhà. Hai má con Lụa còn in hằn 10 đầu ngón tay của Bích Thủy.
QUỐC BẢO
(Trích tuần báo Thiếu Nhi số 37, ra ngày 7-5-1972)
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)








